Tầm soát và chẩn đoán sớm bệnh tật trước sinh và sơ sinh: Giải pháp nâng cao chất lượng dân số

Thứ ba - 19/12/2017 08:50
Tầm soát và chẩn đoán sớm bệnh tật trước sinh và sơ sinh là giải pháp quan trọng nhằm phát hiện, can thiệp sớm tật, bệnh ở thai nhi và trẻ sơ sinh; giúp trẻ sinh ra phát triển bình thường, tránh được những hậu quả nặng nề do dị tật bẩm sinh, góp phần nâng cao chất lượng dân số.
Chỉ 30% trẻ được sàng lọc chẩn đoán trước sinh và sơ sinh
 
Nếu như trước đây, trong quá trình mang thai, các bà mẹ chỉ được thăm khám bằng các biện pháp đơn giản thì những năm gần đây, nhiều tiến bộ y học phát triển giúp các bác sĩ có thể chẩn đoán những bệnh tật mà trẻ em sinh ra có thể mắc phải. Từ đó sẽ tư vấn, khuyến cáo gia đình nên hay không nên giữ lại em bé. Đây là một việc làm hết sức nhân văn nhằm giúp các gia đình sinh được những đứa con lành lặn, khỏe mạnh.
 
Theo Phó Tổng cục trưởng phụ trách Tổng cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình (Bộ Y tế) Nguyễn Văn Tân, mỗi năm, Việt Nam có khoảng 1,4 triệu trẻ em được sinh ra, trong đó, khoảng 30% được tầm soát và chẩn đoán sớm bệnh tật trước sinh và sơ sinh. Tầm soát và chẩn đoán sớm bệnh tật trước sinh là việc sử dụng các biện pháp thăm dò đặc hiệu trong thời gian mang thai để chẩn đoán xác định các trường hợp bệnh do rối loạn di truyền nhiễm sắc thể ở thai nhi như hội chứng Down (tam bội thể 13), hội chứng Ewards (tam bội thể 18) và dị tật ống thần kinh… Tầm soát và chẩn đoán sớm bệnh tật sơ sinh là một biện pháp dự phòng hiện đại, dùng kỹ thuật y khoa nhằm tìm kiếm để phát hiện ra các bệnh liên quan đến nội tiết, rối loạn di truyền ngay khi đứa trẻ vừa ra đời, cho phép phát hiện một số bệnh lý và tật, bệnh bẩm sinh như: Thiểu năng trí tuệ; thiếu men G6PD; suy giáp bẩm sinh; tăng sản tuyến thượng thận bẩm sinh và tử vong sớm do tan máu bẩm sinh…
 
Tăng cường cơ hội tiếp cận
 
Ông Nguyễn Văn Tân cho biết, hiện nay, chương trình Tầm soát và chẩn đoán sớm bệnh tật trước sinh và sơ sinh tại Việt Nam đều mới qua giai đoạn thử nghiệm và bước đầu đạt được một số kết quả nhất định. Trên cả nước hiện có 5 Trung tâm Tầm soát và chẩn đoán sớm bệnh tật trước sinh và sơ sinh phục vụ nhu cầu khám sàng lọc của người dân. Ông Nguyễn Văn Tân cho biết thêm, nếu như ở Hàn Quốc, Chính phủ chi trả cho việc tầm soát sớm bệnh tật 6 mặt bệnh thì ở Việt Nam, con số này chỉ dừng lại ở việc miễn phí thực hiện 2 xét nghiệm tầm soát và chuẩn đoán sớm bệnh tật trước sinh (siêu âm để phát hiện bất thường hình thái thai nhi và xét nghiệm máu mẹ) và 2 xét nghiệm tầm soát và chẩn đoán sớm bệnh tật sơ sinh (bệnh thiếu men G6BD và bệnh suy giáp bẩm sinh) và chỉ chi trả cho một số nhóm đối tượng như người nghèo, cận nghèo; đồng bào dân tộc thiểu số; vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn. Còn lại, đa phần, nguồn chi phí cho các loại xét nghiệm sàng lọc đều do người dân tự chi trả (khoảng 90%).
 
Khẳng định việc thực hiện tầm soát và chẩn đoán sớm bệnh tật trước sinh và sơ sinh không chỉ là chuyện cá nhân của gia đình nào mà chính là bước đi lâu dài của ngành dân số nói riêng và cả xã hội nói chung vì mục tiêu cải thiện, nâng cao chất lượng giống nòi và sự phồn vinh của xã hội, hạn chế đến mức thấp nhất người khuyết tật do các bệnh bẩm sinh gây ra, ông Nguyễn Văn Tân cho biết, trong thời gian tới, Tổng cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình sẽ nỗ lực thúc đẩy việc đưa chương trình Tầm soát và chẩn đoán sớm bệnh tật trước sinh và sơ sinh vào phạm vi thanh toán của bảo hiểm y tế. Bên cạnh đó, từng bước mở rộng phạm vi các loại bệnh trong chương trình Tầm soát và chẩn đoán sớm bệnh tật trước sinh và sơ sinh đưa vào danh mục được bảo hiểm y tế thanh toán.
 
Bên cạnh đó, Phó Tổng cục trưởng phụ trách Tổng cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình cũng khuyến cáo, việc lấy mẫu, xét nghiệm phải thực hiện tại các cơ sở uy tín. Nếu chẩn đoán sai, không phát hiện ra những trường hợp trẻ bị dị tật, sẽ để lại nhiều hệ lụy, là gánh nặng cho gia đình và xã hội. Do đó, các giải pháp hiện thời là đẩy mạnh truyền thông, vận động nâng cao ý thức người dân đến các đơn vị có uy tín, chất lượng; ngành chức năng cần tăng cường thanh kiểm tra, giám sát, xử lý ngay khi phát hiện đơn vị không đủ chuyên môn thực hiện tầm soát.
 
Thời điểm tiến hành Tầm soát và chẩn đoán sớm bệnh tật trước sinh và sơ sinh
 
Tầm soát và chẩn đoán sớm bệnh tật trước sinh: Trong 3 tháng đầu thai kỳ: Siêu âm hình thái thai nhi, đo độ mờ da gáy vào lúc tuổi thai từ 11 - 13 tuần 6 ngày và thực hiện một số xét nghiệm cần thiết để phát hiện nguy cơ mắc hội chứng Down và một số bệnh lý khác.
 
Trong 3 tháng giữa thai kỳ: Thực hiện một số xét nghiệm cần thiết vào lúc tuổi thai từ 14 - 21 tuần; siêu âm hình thái và cấu trúc các cơ quan của thai nhi vào lúc tuổi thai từ 20 - 24 tuần nhằm phát hiện các bất thường của hệ thần kinh, hệ tim mạch, ở lồng ngực, dị tật của dạ dày - ruột, sinh dục - tiết niệu, xương…
 
Trong 3 tháng cuối thai kỳ: Không có chỉ định sàng lọc, chẩn đoán trước sinh. Tuy nhiên, các bà mẹ mang thai cần siêu âm trong thai kỳ này để đánh giá tình trạng phát triển của thai nhi và tiên lượng cho cuộc đẻ.
 
Tầm soát và chẩn đoán sớm bệnh tật sơ sinh: Lấy máu gót chân trẻ 48 giờ sau sinh nhằm phát hiện: Suy giáp bẩm sinh, thiếu men G6PD, tăng sản tuyến thượng thận bẩm sinh và một số rối loạn chuyển hóa bẩm sinh khác.
 
 
Trần Tiến
(Theo Lan Chi/daibieunhandan.vn)

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

Thăm dò ý kiến

Bạn đánh giá website này như thế nào?

Liên kết
Tin mới
Thống kê
  • Đang truy cập49
  • Máy chủ tìm kiếm1
  • Khách viếng thăm48
  • Hôm nay8,183
  • Tháng hiện tại129,880
  • Tổng lượt truy cập4,678,549
coppyright
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây