Cần phá bỏ bức tường thành kiến với bệnh tâm thần

Thứ sáu - 30/08/2019 13:57
Khi nói đến sức khỏe và hạnh phúc, mọi người thường nghĩ đến cơ thể khỏe mạnh cường tráng, hiếm có ai thực sự nói về sức khỏe tinh thần. Nhưng trong thế giới ngày nay, sức khỏe tinh thần của chúng ta quan trọng không kém gì sức khỏe thể chất.
Chúng ta không thể sống cân bằng nếu chỉ tập trung vào sức khỏe thể chất, bỏ qua trạng thái tâm lý/tinh thần. Thể chất và tinh thần liên quan chặt chẽ với nhau. Mắc bệnh thể chất chắc chắn ảnh hưởng đến sức khỏe tinh thần. Đồng thời, nếu tinh thần không ổn cũng sẽ ảnh hưởng đến sức khỏe thể chất. Sức khỏe tinh thần cũng ảnh hưởng đến sự ổn định tài chính của cả gia đình. Bệnh tâm thần nếu không được điều trị còn liên quan tới nguy cơ bạo lực, gây tội ác, lạm dụng ma túy hoặc rượu.
 
Nhận thức về bệnh tâm thần nói chung gần đây đã có thông thoáng hơn trước. Tuy nhiên, vẫn còn những quan điểm sai lầm dẫn tới thái độ sợ hãi, kỳ thị, phân biệt đối xử, vẫn còn xu hướng tránh né, thương hại và đàm tiếu.
 
Tại sao người ta thường ngần ngại, trì hoãn khám bệnh tâm thần? Có thể người đó không tự nhận biết được triệu chứng, chẳng hạn cho rằng trầm cảm chỉ là nỗi buồn sẽ phai nhạt, ám ảnh chỉ là thói quen xấu. Có thể do người bệnh muốn chữa theo cách riêng hoặc không cảm thấy thoải mái khi uống thuốc. …Tuy nhiên, lý do tránh tìm kiếm sự giúp đỡ từ bác sĩ tâm thần chủ yếu do sợ hãi và xấu hổ. Tóm lại, người ta sợ bị xã hội kỳ thị. 
 
Xã hội vẫn còn thái độ coi thường người bệnh tâm thần. Vì lẽ đó, việc đi gặp bác sĩ tâm thần để khám nghe có vẻ đáng sợ, không khác một sự sỉ nhục. Người ta cảm thấy cần phải giữ bí mật, giấu giếm. Người ta sợ rằng như vậy đồng nghĩa là mình điên, không ổn định, nghe như có thể cần giam nhốt.
 
70015231 506139463292808 7559278965085437952 n
Phá bỏ thành kiến với bệnh nhân tâm thần.
 
Kỳ thị không chỉ riêng với người bệnh, bác sĩ tâm thần cũng thường được xem là kỳ quặc, lạ lùng so với bác sĩ chuyên khoa khác. Thật vậy, làm việc trong ngành tâm thần là phải nghe những câu chuyện khủng khiếp về lạm dụng thể xác và tình dục, chuyện mọi người lừa dối và bị lừa dối, chuyện ai đó muốn tự sát. Bác sĩ tâm thần phải thường xuyên ngồi nghe câu chuyện của những người toan tự sát nhiều lần, nghe người bệnh nói vì sao họ cảm thấy cuộc sống không đáng sống. Bác sĩ tâm thần hàng ngày chứng kiến nỗ lực của người nghiện đang cai, cho dù đã tái nghiện, vẫn đánh giá cao khi người đó sẵn sàng điều trị tiếp. Không phải người bệnh nào cũng muốn được giúp đỡ, không phải người bệnh nào cũng muốn chữa  khỏi bệnh.
 
Công việc bác sĩ khá căng thẳng. Chẩn đoán bệnh tâm thần không có xét nghiệm đặc hiệu, người bác sĩ cần cố gắng vận dụng kiến thức và kinh nghiệm lâm sàng của mình với 100% khả năng để hiểu người bệnh, thể hiện sự quan tâm đến người bệnh, tôn trọng cảm xúc của người bệnh, để tìm giải pháp cho vấn đề, giảm bớt nỗi đau tinh thần cho người bệnh. Đôi khi, tình huống trở nên phức tạp nằm ngoài tầm kiểm soát của nhà chuyên môn, khi người bệnh cố gắng tự tử hoặc tự hủy hoại bản thân theo cách khác. Căng thẳng tồi tệ nhất là khi kê toa một loại thuốc kém tác dụng hoặc có tác dụng phụ xấu (những điều không may này rất khó tránh khỏi). Bác sĩ tâm thần cần hiểu được quy luật chung các bệnh cơ thể và tâm trí, chẩn đoán được bệnh tâm thần phức tạp, vừa có thể kê đơn thuốc đồng thời vừa có thể trị liệu tâm lý. Nghề bác sĩ tâm thần thực sự không nhàn nhã như nhiều người nghĩ. Nhiều chuyên gia sức khỏe tâm thần ngày càng cho thấy sự tích cực trước trách nhiệm và hiệu quả công việc của bản thân, một cách âm thầm và vinh quang nhất.
 
Mong mọi người hãy dẹp bỏ những huyền thoại, những quan niệm sai lầm về bệnh tâm thần, người bệnh tâm thần và nhân viên y tế chuyên khoa này. Tâm thần không đáng sợ theo cách nói một số người. Bệnh tâm thần có thể phát hiện qua tư vấn, nói chuyện hoặc đến gặp bác sĩ để mô tả, tường thuật lại để được trợ giúp chuyên nghiệp – đa số có thể trị liệu tâm lý, một số trường hợp cần dùng thuốc. Dù là bệnh thể chất hay tâm thần, người bệnh cũng rất bất hạnh, phải vật lộn với những khó khăn để hồi phục, rất đáng được thông cảm, sẻ chia. Nỗi đau mắc bệnh đã thiệt hại lắm rồi, mắc bệnh tâm thần còn chịu đựng thêm nhiều định kiến, thậm chí là sự xa lánh. Ngành tâm thần học vẫn còn đó chặng đường dài phía trước với nhiều thách thức về thái độ kỳ thị của xã hội.
 
Hy vọng trong tương lai gần, mọi người sẽ hiểu được thế nào là sức khỏe toàn diện. Khi đó, việc đến gặp bác sĩ tư vấn hoặc đi khám sức khỏe tâm thần thường xuyên không chỉ dành cho người bệnh mà còn cho tất cả những người bình thường.
 
TS Trần Thị Hồng Thu

Tổng số điểm của bài viết là: 1 trong 1 đánh giá

Xếp hạng: 1 - 1 phiếu bầu
Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

coppyright
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây