Nguyên nhân, dấu hiệu nhận biết và cách xử trí khi trẻ bị đầy hơi

Thứ năm - 03/10/2019 20:30
Trẻ nhỏ thường dễ bị đầy hơi hơn người lớn bởi trẻ khóc nhiều, khi khóc trẻ sẽ nuốt nhiều không khí và tạo thành nhiều hơi trong bụng.
Trẻ nhỏ khi bị đầy hơi sẽ cảm thấy khó chịu, quấy khóc hơn bình thường, bụng trẻ ậm ạch và lúc nào cũng lưng lửng nên trẻ không muốn ăn, bú sữa.
 
Nếu kéo dài tình trạng này sẽ dẫn đến thiếu hụt dinh dưỡng. Khi trẻ bị đầy hơi, cha mẹ và người chăm sóc cần theo dõi những dấu hiệu ở trẻ để biết được nguyên nhân gây đầy hơi và có giải pháp khắc phục.
 
Vậy nguyên nhân gây đầy hơi ở trẻ nhỏ là gì?
 
Những nguyên nhân gây đầy hơi ở trẻ nhỏ có thể đến như trẻ nuốt phải hơi khi bú hoặc ăn quá nhanh: đầy hơi do lượng khí trong đường ruột ở trẻ sơ sinh hoặc trẻ nhỏ có thể do nhiều nguyên nhân gây ra chứ không chỉ đơn giản là một nguyên nhân cụ thể, vì có nhiều cách khác nhau để khí có thể xâm nhập vào hệ thống tiêu hóa của trẻ.
 
Quá tải đường lactose từ sữa mẹ, những trẻ thường xuyên bú mẹ quá no hoặc sử dụng bình bú thay vì bú mẹ trực tiếp cũng có thể bị quá tải lactose, dẫn đến đầy hơi, chướng bụng. Nguyên nhân là do lượng men lactase trong cơ thể trẻ không đủ để tiêu hóa hết đường lactose trẻ dung nạp vào. Tình trạng này xảy ra do người mẹ không cân bằng được lượng sữa đầu và sữa sau khi cho trẻ bú. Nếu mẹ quá vội vã đổi bên ngực cho con bú khi trẻ chưa bú hết sữa ở một bên bầu ngực cũng làm cho trẻ bú quá nhiều sữa đầu, lớp sữa này thường chứa nhiều đường lactose dễ gây đầy hơi cho trẻ.
 
Sữa không phù hợp, sữa mẹ là tốt nhất cho trẻ nhỏ, đặc biệt là trẻ sơ sinh. Các chuyên gia dinh dưỡng cũng đưa ra lời khuyên cho trẻ bú hoàn toàn bằng sữa mẹ trong suốt thời gian đầu đời. Tuy nhiên, không phải ai cũng dồi dào sữa cho con, nhiều trẻ được nuôi bằng sữa bột công thức có khả năng bị đầy hơi nếu mẹ thay đổi quá nhiều loại hoặc lựa chọn sữa không phù hợp.
 
Chế độ dinh dưỡng chưa phù hợp, nhiều mẹ cho con ăn dặm sớm (trước 5-6 tháng tuổi), ăn cơm sớm (trước 1 tuổi khi chưa mọc đủ răng hàm) hoặc ăn các thức ăn mà cơ thể trẻ chưa đủ men để tiêu hóa. Điều này khiến thức ăn chưa tiêu hóa hết ứ đọng trong đường ruột của trẻ, bị vi khuẩn lên men và sinh ra nhiều hơi (khí) dẫn đến bụng trướng căng.
 
Ép hoặc cho ăn quá nhiều, trẻ ở mỗi độ tuổi có thể tích dạ dày và chiều dài ruột tương ứng. Trẻ nhỏ, dạ dày cũng nhỏ, vì vậy ăn mỗi lần được rất ít, phải ăn thành 6-8 bữa mỗi ngày mới nạp đủ nhu cầu năng lượng và chất dinh dưỡng cần thiết cho sự phát triển. Nếu bị ép ăn quá nhiều một bữa hoặc bữa ăn quá gần nhau, chưa đủ thời gian để tiêu hóa hết đã cho ăn thêm thì trẻ dễ bị nôn. Thức ăn chưa tiêu bị đẩy nhanh xuống đường ruột, gây ra tình trạng đi ngoài phân sống. Một số trẻ khả năng tiêu hóa kém với một số loại thức ăn như: xôi nếp, bánh chưng, bánh tét, thức ăn nhiều dầu mỡ... Cha mẹ không biết lại cho trẻ ăn và kết quả là trẻ bị ợ hơi, ợ chua, trướng bụng, khó tiêu.
 
Thực phẩm không đảm bảo vệ sinh, không đảm bảo vệ sinh thực phẩm cũng là nguyên nhân của chứng đầy hơi ở trẻ nhỏ. Nhiều trẻ bị đầy bụng do ăn phải thức ăn bị nhiễm khuẩn, ôi thiu. Rất nhiều loại vi khuẩn có khả năng lên men thức ăn, làm thức ăn bị thiu, mùi vị chua, sau đó tiếp tục sinh hơi trong đường ruột. Khi ăn phải những thức ăn này, trẻ bị đầy hơi trướng bụng, nôn ói, tiêu chảy.
 
Do trẻ uống nhiều kháng sinh khi sử dụng kháng sinh hơn 14 ngày, làm chết vi khuẩn có lợi trong đường ruột.
 
Do trẻ mắc 1 số bệnh đường tiêu hóa
 
Trẻ bị cảm lạnh, lạnh bụng là một trong những nguyên nhân chính gây ra sự đầy hơi ở trẻ nhỏ. Khi lạnh bụng tình trạng rối loạn tiêu hóa có thể xảy ra, ngoài đầy hơi chướng bụng, trẻ có nguy cơ bị tiêu chảy nên cha mẹ hết sức cẩn thận để giữ ấm cơ thể trẻ.
 
Mặc dù trẻ dễ bị đầy hơi, nhưng cha mẹ đừng quá lo lắng bởi các cơ quan chức năng của trẻ chưa hoàn thiện lại vô cùng nhạy cảm. Tình trạng này sẽ dần được khắc phục khi trẻ lớn hơn, hệ tiêu hóa sẽ khỏe mạnh hơn.
 
Do ảnh hưởng từ chế độ dinh dưỡng của mẹ
 
Trong thời gian trẻ bú mẹ, những gì mẹ ăn sẽ tác động trực tiếp đến trẻ. Khi mẹ ăn quá nhiều thực phẩm gây đầy hơi, trẻ cũng sẽ dễ bị đầy hơi.
 
Dấu hiệu nhận biết trẻ bị đầy hơi
Một số dấu hiệu nhận biết trẻ bị đầy hơi:
+ Bụng bé căng tròn sau khi ăn 1-2 giờ
+ Vỗ nhẹ vào bụng sẽ phát ra âm thanh như gõ trống
+ Bé ợ hơi, ợ chua sau khi ăn
+ Quấy khóc sau khi ăn
+ Có thể lười bú và biếng ăn
+ Đi tiêu bón hoặc lỏng
+ Không "đánh rắm" như bình thường
 
Làm thế nào khi trẻ bị đầy hơi
 
Với trẻ bị đầy hơi, cha mẹ và người chăm sóc trẻ cần theo dõi các hoạt động và tâm trạng của trẻ. Nếu trẻ bứt rứt, khó chịu, quấy khóc, bỏ bú hoặc khó ngủ, người nhà không thể trấn an trẻ, đó có thể là vấn đề nghiêm trọng. Các triệu chứng như sốt hoặc có máu lẫn trong phân cũng cảnh báo những vấn đề khác ngoài đầy bụng, đầy hơi đơn thuần. Nếu trẻ có những triệu chứng trên, cần đưa trẻ đi khám bác sĩ nhi khoa. Nhưng nếu trẻ vẫn vui vẻ, tươi cười thì không nên quá lo lắng và thực hiện các cách dưới đây để giúp trẻ giảm tình trạng đầy hơi.
 
Cho bé bú đúng tư thế
 
Đối với trẻ sơ sinh còn đang bú. Hãy luôn giữ đầu cho trẻ cao hơn so với dạ dày . Cách này sữa trôi xuống đáy dạ dày, khì thừa nằm ở trên và trẻ dễ dàng ợ ra hơn. Và hãy chắc chắn trẻ đang ngậm núm vú đúng cách, tránh hút phải khí thừa. Bình sữa khi cho trẻ bú cũng nên nâng cho hơi dốc (sao cho mực sữa luôn ngập lỗ núm vú) để trẻ không nuốt khí vào bụng trong khi bú.
 
Giúp trẻ ợ hơi ra ngoài
 
Sau mỗi bữa ăn (bú, ăn dặm), cần giúp trẻ ợ hơi. Tuy nhiên cần lưu ý không nên làm trẻ ợ hơi ngay sau khi trẻ mới ăn mà nên đợi khoảng 20 phút sau ăn, vì ợ hơi ngay có thể sẽ đẩy cả thức ăn của trẻ ra ngoài. Để giúp trẻ dễ ợ hơi cha mẹ và người chăm sóc trẻ có thể thực hiện các thao tác sau: ẵm trẻ tựa đầu vào vai mình và vỗ nhẹ lên lưng trẻ, sau đó xoa lưng trẻ theo những chuyển động tròn dọc theo xương sống từ dưới lên tới cổ. Động tác này giúp đưa không khí từ trong bụng lên trên và đẩy ra ngoài. Hoặc đặt trẻ ngồi trên đùi, một tay giữ nhẹ cằm trẻ còn tay kia xoa hoặc vỗ lưng cho trẻ. Cách khác, để cho trẻ nằm sấp trên đùi và vỗ hoặc xoa lưng cho trẻ. Nếu trẻ vẫn còn dấu hiệu đầy hơi, có thể thực hiện động tác nhiều lần.
Ngoài ra có thể vuốt lưng cho trẻ khi trẻ bú sữa sẽ giảm được lượng hơi ứ đọng lại trong dạ dày cũng như tránh việc trẻ bị nôn, ọc sữa. Hoặc ôm trẻ hơi ngả người xuống, bụng trẻ nằm trên cánh tay người mẹ và vỗ lưng trẻ, cũng là cách giúp trẻ xì hơi tốt.
 
Cách khác giúp trẻ đẩy hơi ra ngoài bằng các động tác “đạp xe”. Cách này vừa khiến trẻ vui vẻ, mà còn giúp trẻ dễ dàng xì hơi. Để trẻ nằm ngửa và nắm lấy chân trẻ cử động giống như việc đi xe đạp hoặc kéo nhẹ nhàng chân trẻ lên ngực rồi hạ xuống đều, lần lượt 2 chân, điều này sẽ khiến trẻ rất thích thú giúp trẻ thả được lượng hơi trong bụng ra dễ dàng.
 
Massage bụng cho trẻ
 
Để giúp trẻ giảm lượng hơi trong dạ dày và dễ chịu hơn, mẹ cần massage bụng cho trẻ thường xuyên. Cách này rất hiệu quả. Nên nhẹ nhàng dùng các ngón tay của mẹ xoay tròn theo chiều kim đồng hồ từ rốn ra ngoài bụng của trẻ. Có thể dùng dầu massage để tay mẹ không bị rít khi chạm vào da của trẻ. Tuy nhiên, không nên massage ngay sau khi trẻ vừa ăn xong.
 
Chườm nóng bụng cho trẻ
 
Dùng gói chườm nóng để chườm vùng bụng cho trẻ. Tận dụng được hơi nóng và sức nặng của gói chườm sẽ giảm được chứng đầy hơi cho trẻ. Bằng cách: Lấy chiếc khăn tay và làm ấm chúng, không nên nóng quá sẽ làm da trẻ bị bỏng. Hoặc có thể nhúng nước nóng và vắt khô, gấp lại rồi đặt lên vùng bụng của trẻ cho đến khi hết ấm, sẽ giúp trẻ đẩy hơi thừa ra ngoài.
 
Bổ sung men vi sinh
 
Men vi sinh có tác dụng hỗ trợ điều trị bé bị đầy bụng, tiêu chảy, táo bón do loạn khuẩn, nhiễm khuẩn, và dùng kháng sinh..
 
Đỗ Hương
 
 

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết
coppyright
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây