Trầm cảm - căn bệnh không phân biệt tuổi tác

Thứ ba - 11/09/2018 10:42
Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), có khoảng 10%-15% dân số bị bệnh trầm cảm. Toàn cầu hiện có trên 350 triệu người bị trầm cảm và ước chừng 1 triệu người tự tử mỗi năm do mắc chứng này.
Hiện ở Việt Nam có khoảng 30% dân số có rối loạn tâm thần, trong đó tỷ lệ trầm cảm chiếm 25%. Mỗi năm, số người tự sát do trầm cảm ở nước ta khoảng 36.000 - 40.000 người. Theo dự báo của WHO, đến năm 2020, trầm cảm là căn bệnh xếp thứ hai trong số những căn bệnh phổ biến toàn cầu. Nghiên cứu mới nhất tại Viện Sức khỏe tâm thần Trung ương cho thấy, bệnh nhân trầm cảm đang có xu hướng gia tăng, tập trung nhiều ở lứa tuổi trẻ (16 - 27 tuổi) và người già (60 - 65 tuổi). Có đến 36,5% bệnh nhân từ 45 tuổi trở lên bị trầm cảm có ý định hoặc hành vi tự sát. Phần lớn bệnh nhân tự tử do cảm thấy vô dụng, tội lỗi, không đáng sống. Và đa số bệnh nhân trầm cảm có khuynh hướng trở thành mạn tính, tái diễn.
 
bao dong 40000 nguoi tu sat vi tram cam moi nam dau hieu phat hien som benh nay1491300782
Điều trị cho bệnh nhân trầm cảm tại Viện Sức khỏe tâm thần Trung ương. (nguồn bệnh viện)
 
Với những bệnh nhân bị ung thư, có nhiều yếu tố làm tăng tỷ lệ tử vong nhưng trầm cảm là yếu tố hàng đầu. Những biểu hiện trầm cảm chiếm khoảng 85% số bệnh nhân ung thư.
 
TS. BS Vũ Thy Cầm, Trưởng phòng Tâm lý lâm sàng, Viện sức khỏe Tâm thần (Bệnh viện Bạch Mai) cho biết, có nhiều nguyên nhân khiến một người khỏe mạnh có thể mắc trầm cảm. Những áp lực, mâu thuẫn trong cuộc sống như kinh tế khó khăn, tình cảm đôi lứa rạn nứt, vợ chồng ly hôn, nạo phá thai ngoài ý muốn… gây rối loạn trầm cảm. Bên cạnh đó, các bệnh lý khác của cơ thể như bệnh đái tháo đường, sau tai biến mạch máu não… cũng là một trong những nguyên nhân dẫn đến trầm cảm. Với những người sử dụng các chất kích thích như ma túy, rượu… cũng có thể có dấu hiệu trầm cảm. Ngoài ra, cũng có trường hợp bệnh nhân bị trầm cảm không tìm thấy nguyên nhân được gọi là bệnh trầm cảm nội sinh.
 
Trầm cảm khiến chất lượng cuộc sống của bản thân người bệnh và gia đình bị suy giảm. Riêng với người bệnh, kết quả học tập, công việc bị giảm sút và các mối quan hệ gia đình, xã hội và cộng đồng cũng bị ảnh hưởng theo chiều hướng xấu đi. Không ít trường hợp bệnh nhân có ý tưởng và hành vi tự sát ngay cả khi đang được điều trị trong bệnh viện.
 
Tuy trầm cảm là căn bệnh phổ biến nhưng hiện có rất ít người được phát hiện và điều trị theo đúng chuyên khoa. PGS.TS Trần Văn Cường, Chủ tịch Hội Tâm thần học Việt Nam cho rằng, trầm cảm là một bệnh lý phức tạp với 13 thể trầm cảm. Có nhiều thể giống hệt chấn thương, nhưng có thể giống bệnh nội khoa… Thậm chí có những lúc, chính người trong nghề cũng không phân biệt được, phải hội chẩn nhiều lần mới biết chính xác rối loạn trầm cảm hay không và ở mức độ nào. Hơn nữa, nhiều bệnh nhân trầm cảm còn mặc cảm nên khi có biểu hiện bệnh, thay vì đến chuyên khoa tâm thần kiểm tra sức khỏe, họ lại đến khám tại các chuyên khoa khác.
 
TS Nguyễn Doãn Phương, Viện trưởng Viện Sức khỏe tâm thần Trung ương cho biết, thực tế có tới 80% số bệnh nhân trầm cảm không được điều trị đúng chuyên khoa, họ thường đến các bác sĩ nội, bác sĩ đa khoa để khám. Thực tế này khiến cho phần lớn bệnh nhân trầm cảm thường chậm trễ trong việc phát hiện và điều trị khiến hiệu quả điều trị hạn chế.
 
Theo TS Vũ Thy Cầm trong thực tế điều trị, hơn 50% số bệnh nhân có nguy cơ cơn tái diễn sau cơn thứ nhất, tỷ lệ này tăng dần lên đến 70% sau cơn tái diễn thứ 2 và sau cơn tái diễn thứ 3 là 90%. Tuy nhiên, rối loạn trầm cảm có thể chữa được và giúp bệnh nhân tái hòa nhập với xã hội, nếu được phát hiện sớm và điều trị kịp thời với sự hợp tác tốt của người bệnh, gia đình và cộng đồng. Chính vì vậy, người bệnh phải khám bệnh định kỳ, dùng thuốc đều theo đơn điều trị của bác sĩ.
 
Vậy làm thế nào để có thể phát hiện ra người bệnh trầm cảm, theo TS Vũ Thy Cầm cần có sự phối hợp của tất cả các chuyên khoa. Khi gặp bệnh nhân trầm cảm, với những bác sĩ chăm sóc sức khỏe ban đầu cần nhận biết được sớm các dấu hiệu để tư vấn và giới thiệu họ đến khám tại các cơ sở điều trị chuyên khoa tâm thần. Còn đối với các bác sĩ chuyên ngành tâm thần, trước một bệnh nhân có dấu hiệu trầm cảm, cần phải đánh giá được mức độ nặng, nhẹ của bệnh để đưa ra hướng điều trị tốt nhất. Bản thân người bệnh cũng nên chủ động trò chuyện với những người thân khi thấy mình có các dấu hiệu của bệnh trầm cảm. 
 
TS Vũ Thy Cầm khuyến cáo, xét về môi trường sống, người bị bệnh trầm cảm cần được giảm thiểu tối đa những áp lực, căng thẳng bằng cách tạo sự hòa thuận giữa các thành viên với nhau. Khi người bệnh có dấu hiệu buồn chán, chậm chạp, bi quan, giảm tập trung chú ý, thiếu tự tin, ngại giao tiếp, gầy sút, các triệu chứng đau… cần phải phát hiện sớm và khám tại chuyên khoa tâm thần kịp thời. Trong trường hợp người bệnh chưa có ý nghĩ tiêu cực, chưa có triệu chứng loạn thần thì kết quả điều trị tốt hơn. Nhiều bệnh nhân bị trầm cảm nhẹ và vừa chỉ cần trị liệu tâm lý, không phải dùng đến thuốc.
 
Hạnh Ngân

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

Thăm dò ý kiến

Bạn đánh giá website này như thế nào?

Liên kết
Tin mới
Thống kê
  • Đang truy cập25
  • Máy chủ tìm kiếm4
  • Khách viếng thăm21
  • Hôm nay8,769
  • Tháng hiện tại211,991
  • Tổng lượt truy cập4,179,476
coppyright
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây