Dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con

Thứ năm - 06/06/2019 22:18
Lây truyền HIV từ mẹ sang con là một trong ba con đường chính làm lây truyền HIV, đó là: đường máu, đường tình dục và mẹ nhiễm HIV truyền sang con.
HIV có thể lây truyền từ mẹ sang con khi người mẹ mang thai, khi chuyển dạ đẻ và cả trong giai đoạn cho con bú.
 
- Khi mang thai: HIV từ máu của mẹ nhiễm HIV qua rau thai vào cơ thể thai nhi.
 
- Khi chuyển dạ đẻ: HIV từ nước ối, dịch tử cung, dịch âm đạo của mẹ xâm nhập vào trẻ qua niêm mạc mắt, mũi, hậu môn hoặc da bị sây sát của trẻ trong quá trình sinh. Trong giai đoạn này, HIV cũng có thể từ trong máu của mẹ thông qua các vết loét ở cơ quan sinh dục của mẹ xâm nhập vào cơ thể của trẻ sơ sinh.
 
- Khi cho con bú: HIV có thể lây từ mẹ sang con do HIV có trong sữa hoặc máu, dịch tiết từ các vết nứt ở núm vú người mẹ, nhất là khi trẻ đang có tổn thương ở niêm mạc miệng hoặc trẻ đang mọc răng cắn núm vú chảy máu.
 
Mặc dù HIV có thể lây truyền từ mẹ sang con nhưng không phải tất cả các trường hợp mẹ nhiễm HIV đều lây truyền cho con.Và dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con là một trong những giải pháp quan trọng góp phần giảm đáng kể tỷ lệ trẻ sinh ra bị lây nhiễm HIV từ mẹ.
 
Theo thống kê cho thấy, nếu các bà mẹ nhiễm HIV mang thai không áp dụng các biện pháp dự phòng lây nhiễm HIV thì tỷ lệ những đứa trẻ sinh ra bị lây nhiễm HIV do lây truyền từ mẹ lên tới 30% đến 40%. Ngược lại, nếu phụ nữ mang thai nhiễm HIV mà được can thiệp dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con sớm và đúng cách thì tỷ lệ này có thể giảm xuống dưới 5%.
 
Các biện pháp dự phòng lây nhiễm HIV từ mẹ sang con
 
Dự phòng sớm:
 
- Chủ động áp dụng các biện pháp dự phòng lây nhiễm HIV như: không dùng chung bơm, kim tiêm và các dụng cụ xuyên chích qua da, sử dụng bao cao su thường xuyên, đúng cách khi quan hệ tình dục...
 
- Chủ động đến các cơ sở y tế để tư vấn và xét nghiệm HIV trước khi kết hôn hoặc trước khi quyết định mang thai, nhất là với những phụ nữ từng có hành vi nguy cơ hoặc có chồng là người nhiễm HIV, người sử dụng ma túy, người có quan hệ tình dục với gái mại dâm.
 
- Đến cơ sở y tế chuyên khoa để được phát hiện sớm và điều trị kịp thời khi có dấu hiệu mắc các bệnh lây truyền qua đường tình dục.
 
- Để phòng tránh mang thai ngoài ý muốn, phụ nữ nhiễm HIV và chồng/bạn tình cần đến các cơ sở y tế, các phòng khám sản phụ khoa, các cơ sở phòng chống HIV/AIDS để: được tư vấn về lợi ích và bất lợi khi nhiễm HIV và mang thai; tư vấn thực hiện tình dục an toàn cho cả nam và nữ; được lựa chọn và được cung cấp các biện pháp tránh thai phù hợp.
 
- Có nhiều biện pháp tránh thai nhưng thích hợp nhất với phụ nữ nhiễm HIV là sử dụng bao cao su vì dùng bao cao su vừa có tác dụng tránh thai, vừa phòng lây nhiễm HIV cho chồng hoặc bạn tình lại tránh được lây nhiễm các bệnh lây truyền qua đường tình dục khác như: lậu, giang mai, sùi mào gà, viêm gan B... Bao cao su dễ tìm, dễ sử dụng và hiệu quả cao nếu dùng đúng cách.
 
Xét nghiệm HIV sớm đối với phụ nữ mang thai
 
- Để được can thiệp dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con sớm, tất cả phụ nữ mang thai cần đến cơ sở y tế để được tư vấn và xét nghiệm HIV sớm, tốt nhất trong vòng ba tháng đầu khi mang thai để biết được mình có nhiễm HIV hay không.
 
- Người có kết quả xét nghiệm bị nhiễm HIV sẽ có quyết định tiếp tục mang thai hay phá thai.
 
- Trường hợp người phụ nữ bị nhiễm HIV mà vẫn quyết định mang thai họ sẽ được giới thiệu tới cơ sở điều trị HIV để dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con kịp thời.
 
Điều trị thuốc kháng vi rút (ARV)
 
Phụ nữ mang thai nhiễm HIV cần đến Phòng khám và điều trị ngoại trú HIV gần nhất để đăng ký điều trị dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con; được tư vấn, hướng dẫn về chăm sóc thai sản, chọn nơi sinh, tuân thủ điều trị, cách nuôi dưỡng trẻ sau khi sinh và chẩn đoán sớm khi trẻ được 4 - 6 tuần tuổi; khám đánh giá sức khỏe, làm các xét nghiệm cần thiết phục vụ việc theo dõi và điều trị; được cung cấp thuốc kháng vi rút (ARV) để điều trị tại thời điểm sớm nhất.
 
Chăm sóc và hỗ trợ phụ nữ nhiễm HIV khi chuyển dạ đẻ và sau sinh
 
- Khi sinh, khả năng lây truyền HIV từ mẹ sang con rất cao nếu mẹ bị nhiễm HIV, do vậy người mẹ nên đề nghị thầy thuốc tư vấn, xét nghiệm HIVnếu chưa biết tình trạng nhiễm HIV của mình.
 
- Sau sinh, với trường hợp mẹ bị nhiễm HIV:
 
+ Người mẹ cần đến cở sở chăm sóc và điều trị HIV/AIDS để được tiếp tục theo dõi sức khỏe và điều trị ARV;được tư vấn cách chăm sóc, nuôi dưỡng và bảo vệ sức khỏe cho bản thân và cho con sau sinh.
 
+ Chủ động sớm các biện pháp tránh thai để tránh mang thai ngoài ý muốn.
 
+ Trẻ em ngay sau sinh (trong vòng 24 giờ) được uống ARV theo chỉ dẫn của thầy thuốc để tiếp tục dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con.
 
+ Khi trẻ được 4-6 tuần tuổi, đưa ngay trẻ đến cơ sở y tế để được xét nghiệm chẩn đoán sớm tình trạng nhiễm HIV. Kết quả xét nghiệm sẽ giúp thầy thuốc có tư vấn chăm sóc, hướng dẫn tiếp tục dự phòng lây nhiễm HIV cho trẻ hay những chỉ định điều trịphù hợp nếu trẻ bị nhiễm HIV.
 
+Với trẻ sinh ra từ mẹ nhiễm HIV, nếu chưa xác định chắc chắn trẻ có nhiễm HIV hay không thì vẫn có thể tiêm tất cả các loại vắc xin trong Chương trình Tiêm chủng mở rộng như những trẻ không nhiễm HIV. Với trẻ đã xác định bị nhiễm HIV cần hỏi ý kiến thầy thuốc trước khi tiêm chủng cho trẻ.
 
Nguyễn Thị Thanh Thủy

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

coppyright
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây