Điểm báo ngày 5/3/2018

Đầu tư cho y tế dự phòng: Bỏ một, lãi mười!
 
Hơn 879.000 hồ sơ quản lý sức khỏe điện tử được thiết lập, hơn 115.000 mẫu xét nghiệm tầm soát sớm ung thư đại trực tràng được triển khai trong năm 2017 tại Hà Nội đã góp phần ngăn chặn bệnh, hạn chế số bệnh nhân nhập viện. Thực tế cho thấy, nếu chi một đồng cho y tế dự phòng thì sẽ tiết kiệm được mười đồng trong điều trị!
 
Đồng bộ từ cộng đồng đến bệnh viện
 
Chỉ chưa đầy 2 tháng sau khi phát hiện mắc ung thư đại trực tràng, ông X.T (63 tuổi, ở phường Việt Hưng, quận Long Biên, Hà Nội) đã qua đời. Theo người nhà kể lại, cách đây 2 năm, ông T thường bị đau bụng, ợ hơi, đầy bụng. Thế nhưng, vì chủ quan nên ông không đi khám bệnh. Cho đến khi cơ thể thường xuyên mệt mỏi, đi ngoài ra máu, nôn, sút cân không rõ nguyên nhân..., ông T mới chịu tới bệnh viện thì đã quá muộn. Kết quả xét nghiệm cho thấy, ông bị ung thư đại trực tràng giai đoạn cuối, đã di căn sang gan và phổi.
 
Theo ông Trần Văn Thuấn, Giám đốc Bệnh viện K trung ương, ung thư đại trực tràng đứng thứ 4 trong số 10 bệnh ung thư phổ biến nhất ở nam giới với khoảng 8.000 bệnh nhân được phát hiện mỗi năm. Dự kiến, đến năm 2020, con số này sẽ tăng lên hơn 13.000 trường hợp. 
 
Đây cũng là bệnh ung thư đứng thứ hai trong số 10 bệnh ung thư phổ biến ở nữ giới với khoảng hơn 6.000 ca mắc/năm. Dự kiến, đến năm 2020, số phụ nữ được phát hiện ung thư đại trực tràng vào khoảng 11.000. Tuy nhiên, nếu được phát hiện sớm bằng phương pháp tầm soát ung thư định kỳ, bệnh có tỷ lệ chữa khỏi lên đến 90%. 

“Với các bệnh ung thư, càng phát hiện sớm thì việc điều trị càng đơn giản, hiệu quả và tiết kiệm được chi phí”, ông Trần Văn Thuấn khẳng định. 
 
Bệnh viện K trung ương đã ghi nhận không ít bệnh nhân bị ung thư đại trực tràng cách đây hơn 20 năm và hiện vẫn sống khỏe mạnh nhờ được phát hiện bệnh từ trong “trứng nước” và tuân thủ phác đồ điều trị. Tuy nhiên, đáng buồn là tỷ lệ phát hiện ung thư đại trực tràng ở giai đoạn sớm rất thấp, chỉ từ 5,3% đến 17,2%. 
Trước thực tế trên, hơn 1 năm qua, Hà Nội đã triển khai tầm soát sớm ung thư đại trực tràng cho hơn 115 nghìn người dân trên 40 tuổi tại địa bàn 104 xã, phường của 8 quận, huyện (Cầu Giấy, Nam Từ Liêm, Hà Đông, Ba Đình, Long Biên, Đống Đa, Sóc Sơn và Thanh Trì). Kết quả cho thấy gần 6% mẫu xét nghiệm dương tính.
 
Ông Nguyễn Đình Hưng, Giám đốc Bệnh viện Đa khoa Xanh Pôn chia sẻ, đây là chương trình tầm soát ung thư đại trực tràng đầu tiên tại Việt Nam được thực hiện đồng bộ từ cộng đồng đến bệnh viện. Chương trình được triển khai tại Trung tâm Kỹ thuật cao và Tiêu hóa Hà Nội (Bệnh viện Đa khoa Xanh Pôn), dự kiến tầm soát cho gần 2 triệu người dân từ 40 tuổi trở lên - độ tuổi được khuyến cáo nên tầm soát ung thư đại trực tràng kể cả khi đang khỏe mạnh. 
 
Cũng theo ông Nguyễn Đình Hưng, những kết quả xét nghiệm ban đầu có thể không giúp khẳng định chắc chắn là người được xét nghiệm có mắc ung thư hay không, nhưng là gợi ý để các bác sĩ chỉ định các xét nghiệm chuyên sâu như nội soi đại trực tràng, sinh thiết polyp… và đưa ra chẩn đoán chính xác, giúp người dân kịp thời nắm bắt tình hình bệnh. Tầm soát ung thư, vì thế, là một cách đầu tư vào y tế dự phòng để giảm chi phí điều trị của người dân.
 
Phòng bệnh hơn chữa bệnh 
 
Phát biểu tại lễ kỷ niệm 63 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam do Bộ Y tế tổ chức mới đây, Phó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam nhấn mạnh: Một trong những yêu cầu quan trọng Nghị quyết số 20-NQ/TƯ về tăng cường công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân trong tình hình mới; Nghị quyết số 21-NQ/TƯ về công tác dân số trong tình hình mới (Hội nghị lần thứ 6, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII) đặt ra là phát triển bền vững, cân đối giữa điều trị với dự phòng, giữa y tế chuyên sâu và y tế công cộng. 
 
Nghị quyết cũng đã xác định mục tiêu, lộ trình để tiến tới bao phủ bảo hiểm, mọi người dân đều được theo dõi, tư vấn, chăm sóc sức khỏe ngay cả khi chưa có bệnh, và khi có bệnh thì được chữa trị sớm nhất. Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam cũng cho rằng, cần mạnh dạn, sáng tạo ứng dụng công nghệ thông tin ngay từ y tế cơ sở, tiến tới tất cả thông tin về sức khỏe của từng người được lưu giữ an toàn.
 
Theo Tiến sĩ Nguyễn Khắc Hiền, Giám đốc Sở Y tế Hà Nội, nhiều nghiên cứu đã chỉ rõ, nếu chi một đồng cho y tế dự phòng thì sẽ tiết kiệm được mười đồng trong điều trị. Việc ngành Y tế Thủ đô tổ chức xét nghiệm tầm soát sớm ung thư đại trực tràng cho người dân và thiết lập hồ sơ sức khỏe điện tử là nhằm đạt được lợi ích trên. Khi có hồ sơ điện tử quản lý sức khỏe, người mắc các bệnh thông thường sẽ được phát hiện sớm và điều trị ngay tại cơ sở y tế tuyến dưới, hạn chế biến chứng và các bệnh viện tuyến trên sẽ không bị quá tải. Chưa kể, quản lý tốt dữ liệu thì hồ sơ theo dõi sức khỏe còn giúp giảm chi phí điều trị do phát hiện bệnh ở giai đoạn sớm, có thể hạn chế việc sử dụng dịch vụ kỹ thuật cao - chi phí lớn. 
 
Rõ ràng, việc tầm soát sớm bệnh, lập hồ sơ theo dõi sức khỏe không chỉ giúp phát huy tối đa hiệu quả phòng chống bệnh từ tuyến y tế cơ sở, mà còn tạo điều kiện cho mọi người thường xuyên theo dõi tình hình sức khỏe, chủ động bảo vệ, chăm sóc sức khỏe cho bản thân và gia đình, nâng cao chất lượng cuộc sống.Hiệu quả đầu tư cho y tế dự phòng, nói không quá, thực sự là bỏ một, lãi mười.
 
(Báo Hà nội mới)
 
Thời tiết giao mùa - “sứ giả” của dịch bệnh
 
Miền Bắc đang trong giai đoạn thời tiết giao mùa, không khí ẩm ướt tạo điều kiện cho nấm mốc, vi rút, vi khuẩn phát triển, số bệnh nhân gia tăng. Hiện nay, một số bệnh viện tại Hà Nội tiếp nhận nhiều trẻ nhập viện muộn, khi bệnh đã sang giai đoạn nặng do sai lầm của cha mẹ như tự ý mua thuốc điều trị cho trẻ, không tuân thủ chỉ định của bác sĩ...
 
Bệnh nặng do sai lầm của cha mẹ
 
Những ngày này, Khoa Nhi (Bệnh viện Bạch Mai) khám cho khoảng 400-500 trẻ/ngày, trong đó có nhiều trẻ phải nhập viện do viêm đường hô hấp, viêm phổi nặng, viêm tiểu phế quản, cúm… PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng (Khoa Nhi, Bệnh viện Bạch Mai) cho biết, kiểu thời tiết sáng sớm mưa phùn, trưa, chiều hửng nắng và đêm trở lạnh khiến trẻ nhỏ - đối tượng có sức đề kháng kém - dễ bị nhiễm các bệnh liên quan đến đường hô hấp, thậm chí bệnh tái đi tái lại nhiều lần.
 
PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng dẫn chứng, có trường hợp chỉ trong vòng 1 tháng phải nhập viện tới 3 lần do bị viêm đường hô hấp trên. Thế nhưng, với trường hợp này, mỗi lần trẻ vào bệnh viện là các bác sĩ lại đưa ra phác đồ điều trị, đơn thuốc khác nhau. Chẳng hạn, ở lần đầu, trẻ nhiễm vi khuẩn và phải dùng kháng sinh, nhưng đến đợt sau, bệnh tái phát do nhiễm vi rút nên phải dùng thuốc khác chứ không thể cho trẻ uống kháng sinh nữa... Thế nhưng, không phải phụ huynh nào cũng hiểu điều đó.
 
“Việc phân biệt bệnh do vi khuẩn hay vi rút gây ra là vô cùng quan trọng, bởi có xác định rõ nguyên nhân thì mới có cách điều trị đúng. Đa số bệnh về hô hấp đều do vi rút gây ra, vì vậy, việc dùng thuốc kháng sinh là vô ích. Nếu lạm dụng kháng sinh quá mức sẽ vô tình tiêu diệt vi khuẩn có lợi, để lại vi khuẩn mang gien kháng thuốc nên cơ thể dễ bị tấn công, bệnh hay tái phát”, PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng nói.
 
Một sai lầm nữa là khi trẻ mắc viêm đường hô hấp trên hay viêm đường hô hấp dưới đều kèm theo những cơn ho, nhiều phụ huynh khi đưa con đến khám chỉ mong bác sĩ kê đơn thuốc trị ho khẩn cấp. Trong khi đó, chính những cơn ho lại giúp tống dịch nhầy, đờm… ra ngoài cơ thể, giúp trẻ nhanh khỏi bệnh hơn. Chính vì vậy, theo PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng, cha mẹ cần bình tĩnh khi trẻ bị ho, không tùy tiện mua thuốc. Tùy vào đặc tính của cơn ho và bệnh mà trẻ đang mắc, các bác sĩ sẽ đưa ra chỉ định phù hợp. 
 
Thời tiết nồm, ẩm như hiện nay cũng tạo điều kiện thuận lợi cho vi rút cúm phát triển với tốc độ lây lan nhanh. Vì quá lo lắng, lại nghĩ đơn giản nên không ít người dân tự ý tìm mua thuốc Tamiflu về để điều trị bệnh cúm. 
 
Bác sĩ Đỗ Thiện Hải, Phó Trưởng khoa Truyền nhiễm (Bệnh viện Nhi trung ương) cho rằng, không phải bệnh nhân nào bị cúm cũng cần dùng Tamiflu. Với loại thuốc này, tốt hơn cả là dùng đúng theo chỉ định của các bác sĩ. Trẻ mắc cúm mùa, nếu được chăm sóc tốt tại nhà sẽ tự khỏi sau 3-5 ngày; khi cần, nên tìm cách hạ sốt cho trẻ bằng thuốc mà bác sĩ chỉ định chứ không nên tự ý mua thuốc theo kinh nghiệm cá nhân. 
 
“Với một số trẻ mắc cúm, cha mẹ thường cho con uống thuốc kháng sinh mà không biết rằng dùng loại thuốc này trong điều trị cúm là vô tác dụng”, bác sĩ Đỗ Thiện Hải khẳng định.
 
Thời tiết giao mùa cũng khiến nhiều người mắc bệnh hen, đặc biệt là cơn hen cấp ở người có tiền sử bệnh hen. Bác sĩ Ngô Anh Vinh, Khoa Cấp cứu và Chống độc (Bệnh viện Nhi trung ương) kể, mới đây, các bác sĩ tiếp nhận một bệnh nhi 9 tuổi (ở quận Nam Từ Liêm, Hà Nội) nhập viện trong tình trạng tổn thương não không thể hồi phục. Nguyên nhân là bệnh nhi đi chơi nhưng cha mẹ quên mang theo thuốc dự phòng để cắt cơn hen. Khi bệnh nhi lên cơn hen cấp, có biểu hiện khó thở, gia đình quay về nhà lấy khí dung để hỗ trợ đường thở nhưng không kịp. Bệnh nhi rơi vào tình trạng ngưng tuần hoàn, tím tái và ngất xỉu. 
 
Phòng bệnh hơn chữa bệnh
 
Theo báo cáo của Sở Y tế Hà Nội, trong 2 tháng đầu năm 2018, trên địa bàn thành phố ghi nhận 52 trường hợp mắc sốt xuất huyết, 19 trường hợp mắc sởi và 12 trường hợp mắc tay chân miệng. 
PGS.TS Hoàng Đức Hạnh, Phó Giám đốc Sở Y tế Hà Nội cho biết, thời tiết giao mùa, nhất là trong giai đoạn chuyển từ mùa xuân sang hè dễ làm gia tăng các bệnh truyền nhiễm như sốt xuất huyết, sởi, tay chân miệng… Để tránh lây nhiễm chéo, các bệnh viện trên địa bàn Hà Nội đã tổ chức phân tuyến điều trị. Cùng với đó là tập trung nguồn lực thu dung, điều trị bệnh nhân, không để tình trạng chuyển tuyến đối với các bệnh nhân nằm trong khả năng điều trị để tránh lây nhiễm chéo. 
 
Trung tâm y tế các quận, huyện, thị xã chỉ đạo trạm y tế các xã, phường, thị trấn tiếp tục tiêm bổ sung vắc xin phòng bệnh sởi cho trẻ từ 9 tháng đến dưới 5 tuổi, đồng thời tổ chức tốt các buổi tiêm chủng thường xuyên theo quy định.
 
Để giảm nguy cơ mắc bệnh ngay tại gia đình, nhất là khi thời tiết nồm ẩm, PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng khuyến cáo: Cha mẹ phải thường xuyên vệ sinh nhà cửa, đồ dùng để hạn chế vi khuẩn, nấm mốc trong môi trường sống. Cần đóng kín cửa để hạn chế không khí ẩm vào nhà, thường xuyên lau khô sàn nhà, tuyệt đối không được mặc quần áo ẩm cho trẻ. Khi đi ngủ, cần cho trẻ mặc quần áo thoáng khí, tránh ra mồ hôi dễ gây viêm phổi. 
 
Ngoài ra, cha mẹ cũng cần nâng cao sức đề kháng cho trẻ bằng cách cho trẻ ăn uống đủ chất dinh dưỡng, thường xuyên cho trẻ vận động, luyện tập thể thao. Với những bệnh có thể phòng chống bằng vắc xin thì cần đưa trẻ đi tiêm vắc xin đầy đủ, đúng lịch. Khi trẻ mắc bệnh, các bậc phụ huynh tuyệt đối không tự kê đơn kháng sinh cho con. Điều này rất nguy hiểm, khiến bệnh dai dẳng, khó điều trị về sau này.
 
(Báo Hà nội mới)
Mai Trang
 
Thăm dò ý kiến

Theo bạn, giao diện Cổng thông tin điện tử của Sở Y tế Hà Nội?

Liên kết
Thống kê
  • Đang truy cập20
  • Hôm nay185
  • Tháng hiện tại99,609
  • Tổng lượt truy cập4,396,976
coppyright
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây