bệnh không lây

Đảm bảo dinh dưỡng hợp lý, lối sống lành mạnh để phòng, chống bệnh không lây nhiễm
Ngày đăng 04/11/2022 | 09:49  | Lượt xem: 140

Bệnh không lây nhiễm (còn gọi là bệnh mạn tính không lây) là các bệnh khởi đầu từ thời kỳ trẻ tuổi, tích lũy, tiến triển kéo dài, đòi hỏi việc điều trị có hệ thống và lâu dài, thậm chí cả cuộc đời.

Các bệnh này không phải do nguyên nhân nhiễm khuẩn và không lây truyền giữa người với người mà do các hành vi thói quen, lối sống không lành mạnh như hút thuốc lá, uống rượu bia, dinh dưỡng không hợp lý, ít vận động thể lực...diễn ra trong khoảng thời gian dài gây ra.

Bà Bùi Thị Minh Thái, Trưởng khoa Phòng, chống bệnh không lây nhiễm, CDC Hà Nội.

Để hiểu rõ hơn về vấn đề này, chúng tôi đã có cuộc trao đổi với bà Bùi Thị Minh Thái, Trưởng khoa Phòng, chống bệnh không lây nhiễm, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố (CDC) Hà Nội.

PV: Bà có những đánh giá như thế nào về tỷ lệ người dân mắc các bệnh không lây nhiễm hiện nay?.

Bà Bùi Thị Minh Thái: Hiện, có bốn loại bệnh không lây nhiễm chính là bệnh tim mạch (như nhồi máu cơ tim và đột quỵ), ung thư, bệnh hô hấp mạn tính (như bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính và hen phế quản), tăng huyết áp và đái tháo đường… Bệnh không lây nhiễm là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong trên toàn cầu, Theo tổ chức Y tế thế giới, cứ 10 ca tử vong có 7 ca tử vong là do các bệnh không lây nhiễm và là một trong những thách thức về sức khỏe chủ yếu trong thế kỷ 21. Bên cạnh đó, các bệnh không lây nhiễm còn gây tàn phế nặng nề và ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng cuộc sống của người bệnh nếu không được phát hiện sớm và điều trị, theo dõi, chăm sóc lâu dài.

Ngày 29/01/2022, Chính phủ đã ban hành Quyết định số 155/QĐ-TTg phê duyệt Kế hoạch quốc gia phòng, chống bệnh không lây nhiễm và rối loạn sức khỏe tâm thần giai đoạn 2022 - 2025. Theo đó, với mục tiêu chung là tăng cường kiểm soát các yếu tố nguy cơ gây bệnh, đẩy mạnh các biện pháp dự phòng, phát hiện sớm và quản lý điều trị để hạn chế sự gia tăng tỷ lệ người tiền bệnh, mắc bệnh, tàn tật và tử vong sớm do các bệnh tim mạch, ung thư, đái tháo đường, phổi tắc nghẽn mạn tính, hen phế quản (bệnh không lây nhiễm) và các bệnh tâm thần phân liệt, động kinh, trầm cảm, sa sút trí tuệ và các rối loạn sức khỏe tinh thần khác (rối loạn sức khỏe tâm thần) nhằm góp phần bảo vệ, chăm sóc, nâng cao sức khỏe của nhân dân và phát triển kinh tế, xã hội của đất nước. Phấn đấu mục tiêu cụ thể đến năm 2025, giảm thiểu các hành vi nguy cơ chính để dự phòng mắc bệnh không lây nhiễm và rối loạn sức khỏe tâm thần. Cụ thể, giảm tỷ lệ uống rượu, bia mức nguy hại ở nam giới từ 18 tuổi trở lên còn dưới 35%, giảm tỷ lệ hiện uống rượu, bia ở người 13 đến 17 tuổi còn dưới 20%; giảm tỷ lệ hút thuốc ở nam giới từ 15 tuổi trở lên còn dưới 37%; giảm mức tiêu thụ muối trung bình của người từ 18 tuổi trở lên còn dưới 7 gam/người/ngày.

Vừa qua, UBND thành phố Hà Nội đã ban hành Kế hoạch về phòng, chống bệnh không lây nhiễm và rối loạn sức khỏe tâm thần thành phố Hà Nội, giai đoạn 2022-2025. Theo đó, Hà Nội xác định rõ 5 mục tiêu để thực hiện các nội dung kế hoạch về phòng, chống bệnh không lây nhiễm và rối loạn sức khỏe tâm thần thành phố Hà Nội, giai đoạn 2022-2025, trong đó Hà Nội sẽ nâng cao vai trò, trách nhiệm của các cấp chính quyền, tăng cường phối hợp liên ngành, hoàn thiện các chính sách về phòng, chống các bệnh không lây nhiễm và rối loạn sức khỏe tâm thần. Tại cơ sở, 100% UBND quận, huyện, thị xã có kế hoạch phòng, chống bệnh không lây nhiễm, rối loạn sức khỏe tâm thần giai đoạn 2022-2025 và bố trí kinh phí thực hiện. Đồng thời, tăng cường kiểm soát các yếu tố nguy cơ gây bệnh, đẩy mạnh các biện pháp dự phòng, phát hiện sớm và quản lý điều trị để hạn chế sự gia tăng tỷ lệ người tiền bệnh, mắc bệnh, tàn tật, tử vong sớm do các bệnh không lây nhiễm và các rối loạn sức khỏe tâm thần nhằm góp phần bảo vệ, chăm sóc, nâng cao sức khỏe của nhân dân và phát triển kinh tế - xã hội của thủ đô Hà Nội.

Trong 9 tháng đầu năm 2022, tại Hà Nội, số người mắc tăng huyết áp được phát hiện đạt 16,3%; tỷ lệ người mắc tăng huyết áp được quản lý, điều trị theo hướng dẫn chuyên môn đạt 87%. Đối với bệnh đái tháo đường, số người mắc bệnh đái tháo đường được phát hiện đạt 15,8%; trường hợp được quản lý, điều trị đái tháo đường  sau khi phát hiện đạt 90%; số người tiền đái tháo đường được phát hiện đạt 0,2%,… Có thể nói, đây chính là những con số biết nói, báo động về tình trạng những căn bệnh không lây nhiễm, đang ngày càng khá phổ biến và hiện hữu hàng ngày trong đời sống xã hội. Trên thực tế, rất nhiều người bị tăng huyết áp trong nhiều năm mà không biết mình bị tăng huyết áp, cho đến khi đi khám bệnh hoặc đã bị các biến chứng nguy hiểm do tăng huyết áp gây ra rồi mới biết mình đang mắc bệnh. Đó là lý do tại sao tăng huyết áp lại nguy hiểm và được xem là “kẻ giết người thầm lặng”. Đái tháo đường là bệnh mạn tính, nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời sẽ gây nên nhiều biến chứng nguy hiểm ở thận, não, mắt, tim mạch… và có thể dẫn đến tử vong.

PV: Vậy đâu là những nguyên nhân chính gây nên các bệnh không lây nhiễm, thưa bà?.

Bà Bùi Thị Minh Thái: Nguyên nhân của bệnh không lây nhiễm được xác định có liên quan đến các yếu tố như hút thuốc lá, lạm dụng rượu bia, ăn nhiều chất béo, ăn ít rau củ quả, ăn quá ngọt hoặc quá mặn, lười vận động... Chính điều đó, ảnh hưởng trực tiếp đến thực trạng thừa cân, béo phì, tăng huyết áp, tăng đường máu, tăng Cholesterol..., nguy hiểm hơn các yếu tố nguy cơ trên ngày càng có xu hướng gia tăng và đang dần mắc bệnh ở người trẻ tuổi.

Bệnh không lây nhiễm đang trở thành mối quan tâm hàng đầu của ngành Y tế, tuy nhiên, công tác triển khai chưa thực sự quyết liệt, nhiều người dân vẫn chưa có ý thức phòng ngừa bệnh. Nhiều bệnh có thể phòng, chống được nếu phát hiện sớm và điều trị hiệu quả. Nếu kiểm soát tốt sẽ giảm chi phí điều trị, giảm tải tại các tuyến bệnh viện, giảm gánh nặng kinh tế cho gia đình và xã hội.

PV: Thưa bà, để chủ động phòng, chống các bệnh không lây nhiễm thì cần lưu ý những giải pháp gì?

Bà Bùi Thị Minh Thái: Muốn làm được điều này cần có những thay đổi về cách quản lý bệnh không lây nhiễm, các chính sách, cách triển khai thực hiện đồng bộ từ tuyến trung ương đến Y tế cơ sở. Tổ chức các hình thức khám sàng lọc thường xuyên khi người dân đến sử dụng dịch vụ tại các cơ sở Y tế, đặc biệt tại tuyến y tế cơ sở, các trạm y tế xã, phường, thị trấn; lập hồ sơ để theo dõi, tư vấn, dự phòng cho người thừa cân, béo phì, người tiền bệnh và người có nguy cơ cao mắc các bệnh không lây nhiễm và một số rối loạn sức khỏe tâm thần; quản lý người có nguy cơ tim mạch; tư vấn, cai nghiện thuốc lá; sàng lọc và can thiệp giảm tác hại do uống rượu, bia. Đồng thời, tăng cường công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức, ý thức của người dân (Truyền thông cách ăn giảm muối hàng ngày, tối đa mỗi người ăn dưới 5 gam muối trong một ngày) để phòng, chống các bệnh không lây nhiễm.

Đặc biệt, người dân cần chủ động bảo vệ sức khỏe, thường xuyên đến các cơ sở y tế khám sức khỏe định kỳ để phát hiện sớm, điều trị kịp thời, tránh biến chứng nguy hiểm có thể xảy ra; giảm nguy cơ mắc bệnh không lây nhiễm và các bệnh lý khác bằng chế độ ăn uống hợp lý, tăng cường vận động thể dục thể thao thường xuyên, không hút thuốc lá, hạn chế uống rượu bia.

Xin trân trọng cảm ơn bà!

Duy Tuân

 

PHẦN MỀM TÁC NGHIỆP

  Dịch vụ công trực tuyến

  Phần mềm Quản lý văn bản

  Phần mềm QLHS Một cửa 

  Phần mềm Một cửa (Mới)

  Tiếp nhận ý kiến công dân 

  Danh mục TTHC công 

  Tra cứu hồ sơ Một cửa 

  Thư điện tử TP Hà Nội 

  Thông tin người phát ngôn

Thống kê truy cập

Đang online: 767
Lượt truy cập trong tuần: 30674
Lượt truy cập trong tháng: 116151
Lượt truy cập trong năm: 10009330
Tổng số truy cập: 37804602
Về đầu trang