Bác sĩ thăm khám tai mũi họng cho bệnh nhi tại Bệnh viện đa khoa Chương Mỹ.
Những bệnh thường gặp bao gồm viêm tai giữa cấp, viêm mũi dị ứng, viêm mũi xoang và viêm họng cấp… Tuy đây là các bệnh phổ biến nhưng nếu chủ quan, không điều trị kịp thời hoặc tự ý dùng thuốc không đúng cách có thể dẫn đến nhiều biến chứng nguy hiểm, ảnh hưởng đến sức khỏe lâu dài.
Phần lớn các bệnh lý này xuất phát từ tình trạng nhiễm trùng đường hô hấp trên hoặc do các yếu tố dị ứng trong môi trường sống. Vì vậy, việc nâng cao nhận thức phòng bệnh và chăm sóc sức khỏe cá nhân là yếu tố quan trọng giúp giảm nguy cơ mắc bệnh trong thời điểm giao mùa.
Về bệnh viêm tai giữa cấp, theo bác sĩ Nguyễn Hữu Cường - Khoa Liên Chuyên khoa, Bệnh viện đa khoa Chương Mỹ, đây là tình trạng viêm nhiễm cấp tính ở tai giữa, thường xảy ra sau các bệnh viêm mũi họng. Bệnh đặc biệt phổ biến ở trẻ em. Các triệu chứng điển hình của viêm tai giữa cấp bao gồm đau tai, sốt, cảm giác nghe kém hoặc ù tai. Đối với trẻ nhỏ chưa biết diễn đạt, cha mẹ có thể nhận thấy trẻ quấy khóc nhiều, bỏ bú, ngủ không yên hoặc thường xuyên kéo tai. Trong một số trường hợp nặng, bệnh có thể gây chảy mủ tai. Nếu không được điều trị kịp thời, viêm tai giữa cấp có thể tiến triển thành viêm tai giữa mạn tính, viêm xương chũm và làm giảm thính lực lâu dài. Lưu ý, khi trẻ có dấu hiệu đau tai, sốt kéo dài hoặc chảy dịch tai, phụ huynh cần đưa trẻ đến cơ sở y tế để được khám và điều trị đúng cách, tuyệt đối không tự ý nhỏ thuốc hoặc lấy ráy tai khi chưa có chỉ định chuyên môn.
Về bệnh viêm mũi dị ứng, bệnh xảy ra khi niêm mạc mũi phản ứng quá mức với các yếu tố dị ứng trong môi trường như bụi nhà, phấn hoa, lông động vật hoặc sự thay đổi nhiệt độ. Người mắc viêm mũi dị ứng thường có các biểu hiện như hắt hơi liên tục, ngứa mũi, chảy nước mũi trong và nghẹt mũi. Các triệu chứng này có thể xuất hiện thành từng đợt, đặc biệt vào buổi sáng sớm hoặc khi tiếp xúc với tác nhân gây dị ứng. Mặc dù không phải là bệnh nguy hiểm nhưng viêm mũi dị ứng gây nhiều khó chịu, ảnh hưởng đến sinh hoạt, giấc ngủ và hiệu quả học tập, làm việc. Việc hạn chế tiếp xúc với các yếu tố gây dị ứng đóng vai trò quan trọng trong kiểm soát bệnh. Ngoài ra, người bệnh cần giữ môi trường sống sạch sẽ, thông thoáng và sử dụng thuốc theo chỉ định của bác sĩ khi cần thiết.
Về viêm mũi xoang, đây là tình trạng viêm nhiễm xảy ra tại các xoang cạnh mũi, thường xuất hiện sau các đợt cảm lạnh hoặc viêm mũi kéo dài. Triệu chứng đặc trưng của viêm mũi xoang bao gồm nghẹt mũi, chảy dịch mũi đặc màu vàng hoặc xanh, đau nhức vùng trán, vùng má và đau đầu. Người bệnh cũng có thể bị giảm hoặc mất khứu giác tạm thời. Tình trạng viêm kéo dài không chỉ gây khó chịu mà còn làm giảm chất lượng cuộc sống, ảnh hưởng đến công việc và sinh hoạt hàng ngày. Trong một số trường hợp, viêm mũi xoang có thể gây biến chứng như viêm tai giữa hoặc viêm họng kéo dài.
Về viêm họng cấp, đây là bệnh lý xảy ra khi niêm mạc họng bị viêm do vi rút hoặc vi khuẩn. Trong đó, vi rút là nguyên nhân phổ biến nhất. Người bệnh thường có các triệu chứng như đau rát họng, nuốt đau hoặc nuốt vướng, kèm theo sốt, mệt mỏi. Khi thăm khám, bác sĩ có thể nhận thấy niêm mạc họng đỏ, amidan sưng to. Trong đa số trường hợp, viêm họng cấp có thể tự khỏi nếu được chăm sóc đúng cách. Tuy nhiên, nếu do vi khuẩn gây ra và không được điều trị phù hợp, bệnh có thể dẫn đến các biến chứng như viêm amidan mạn tính... Người dân không nên tự ý sử dụng kháng sinh khi chưa có chỉ định của bác sĩ, vì việc lạm dụng thuốc có thể gây kháng thuốc và ảnh hưởng đến hiệu quả điều trị.
Để chủ động phòng tránh các bệnh lý Tai - Mũi - Họng khi thời tiết thay đổi thất thường, bác sĩ Nguyễn Hữu Cường khuyến cáo mỗi người cần thực hiện tốt các biện pháp bảo vệ sức khỏe cá nhân. Trước hết, cần giữ ấm cơ thể khi thời tiết lạnh, đặc biệt là vùng cổ, mũi và họng. Khi ra ngoài, nên đeo khẩu trang để hạn chế tiếp xúc với bụi bẩn, khói xe và các tác nhân gây bệnh. Bên cạnh đó, việc rửa tay thường xuyên bằng xà phòng giúp giảm nguy cơ lây nhiễm vi rút và vi khuẩn. Mỗi người cũng cần duy trì thói quen vệ sinh răng miệng, súc họng bằng nước muối sinh lý để làm sạch niêm mạc họng.
Bên cạnh đó, môi trường sống cần được giữ sạch sẽ, hạn chế khói bụi và khói thuốc lá. Chế độ dinh dưỡng đầy đủ, bổ sung nhiều rau xanh, trái cây và uống đủ nước cũng giúp tăng cường sức đề kháng cho cơ thể. Đặc biệt, khi xuất hiện các triệu chứng như sốt, đau họng hoặc đau tai kéo dài, người bệnh nên đến cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị kịp thời.
"Phần lớn các bệnh lý Tai - Mũi - Họng trong thời điểm giao mùa có thể phòng tránh được nếu người dân chủ động chăm sóc sức khỏe đúng cách. Khi có dấu hiệu bệnh, không nên chủ quan hoặc tự ý dùng thuốc mà cần đến cơ sở y tế để được tư vấn và điều trị phù hợp. Việc phát hiện sớm và điều trị đúng cách không chỉ giúp bệnh nhanh khỏi mà còn hạn chế nguy cơ biến chứng nguy hiểm, đặc biệt ở trẻ nhỏ và người cao tuổi. Chăm sóc tốt sức khỏe Tai - Mũi - Họng không chỉ giúp mỗi người duy trì cuộc sống khỏe mạnh mà còn góp phần xây dựng một cộng đồng an toàn và khỏe mạnh hơn." - bác sĩ Nguyễn Hữu Cường nhấn mạnh
Việt Nam