Được ví như "tuyến phản ứng đầu tiên", cấp cứu ngoại viện là mắt xích sống còn trong hệ thống y tế hiện đại. Cụ thể hóa Luật Thủ đô và Nghị quyết 72-NQ/TW, Hà Nội đang triển khai các cơ chế đặc thù để bứt phá năng lực cấp cứu ngoại viện, tối ưu hóa cơ hội sống cho bệnh nhân ngay tại hiện trường.
Mắt xích sinh tồn từ kỹ năng đến phản xạ
Nghị quyết 72-NQ/TW của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân đã xác định rõ: Xây dựng, triển khai hệ thống cấp cứu ngoại viện trên toàn quốc; kết hợp hiệu quả giữa các lực lượng y tế, công an, quân đội và các ngành liên quan, bảo đảm người dân được tiếp cận dịch vụ cấp cứu nhanh chóng, kịp thời ngay tại hiện trường. Đồng thời yêu cầu có chính sách hỗ trợ phù hợp đối với chi phí vận chuyển cấp cứu ngoại viện cho một số đối tượng chính sách xã hội.
Thực tiễn lâm sàng chứng minh rằng, đối với các trường hợp đột quỵ hay ngừng tuần hoàn, ranh giới giữa sự sống và cái chết thường chỉ tính bằng phút. Thời gian qua, cộng đồng không khỏi xúc động trước những ca cứu sống người ngoạn mục ngay ngoài bệnh viện. Đó là hình ảnh bác sĩ Nguyễn Huy Tiến, Bệnh viện Thận Hà Nội đã kịp thời ép tim, cứu sống một nam thanh niên ngừng tuần hoàn do tai nạn giao thông trên đường Nguyễn Chí Thanh đã tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ trong cộng đồng.
Hay tại khu nghỉ dưỡng ở Sóc Sơn, bác sĩ Quỳnh Hương, Trung tâm Tiêu hóa – Gan mật, Bệnh viện Bạch Mai đã kịp thời phát hiện và sơ cứu một bé trai 3 tuổi rơi xuống bể bơi. Nhờ áp dụng chính xác phác đồ hồi sức tim phổi C-A-B, bác sĩ đã giành lại sự sống cho cháu bé chỉ sau 2 phút nghẹt thở. Đây không chỉ là sự may mắn mà còn là minh chứng cho giá trị của việc nắm vững kỹ năng cấp cứu đúng thời điểm.
Một khảo sát các trường hợp cấp cứu ngừng tuần hoàn tại Trung tâm Cấp cứu 115 Hà Nội cho thấy, tỷ lệ người bệnh được người dân ép tim trước khi xe cấp cứu đến chỉ đạt 16,4%. Trong khi đó, khi một người đột ngột ngã xuống thì chỉ sau 4 phút, tim ngừng đập, não bộ sẽ bắt đầu tổn thương vĩnh viễn, mỗi giây trôi qua là một cơ hội sống bị mất đi. Xe cấp cứu 115 dù có nỗ lực đến đâu cũng cần thời gian di chuyển trên đường. Vì vậy, "phút vàng" trong "chuỗi sống còn" của nạn nhân nằm trong chính bàn tay của những người có mặt tại hiện trường. Nếu được ép tim ngay lập tức, cơ hội sống sót của nạn nhân có thể tăng gấp nhiều lần.
Để hiện thực hóa mục tiêu nâng cao tỷ lệ cứu sống bệnh nhân ngoài bệnh viện, Hà Nội đã thực hiện một cuộc "tổng tiến công" về hạ tầng và cơ chế. Luật Thủ đô được thông qua đã tạo hành lang pháp lý vững chắc để thành phố mở rộng mạng lưới 115 với quy mô chưa từng có. TS Nguyễn Thành, Giám đốc Trung tâm Cấp cứu 115 Hà Nội cho biết, việc mở rộng mạng lưới cấp cứu 115 nhằm đáp ứng nhu cầu cấp cứu ngoại viện ngày càng tăng của người dân trên địa bàn thành phố. Với việc bổ sung 42 trạm mới, Hà Nội hiện có tổng cộng 50 trạm cấp cứu 115 trực thuộc ngành y tế.
Bên cạnh đó, Trung tâm Cấp cứu 115 Hà Nội cũng phối hợp với 3 bệnh viện tuyến trung ương và bộ, ngành, nâng tổng số trạm cấp cứu ngoại viện lên 53 trạm, phủ rộng toàn địa bàn. Đây là bước đi chiến lược nhằm xóa bỏ các "điểm trắng" cấp cứu ngoại viện. Với việc bố trí xe trực 24/24 giờ và kíp trực chuyên sâu, thời gian tiếp cận người bệnh được rút ngắn xuống còn khoảng 15 phút. Từ mức chỉ đáp ứng 10% nhu cầu, mạng lưới mới đặt mục tiêu giải quyết tới 70% nhu cầu của người dân Thủ đô.
Chuyển mình mạnh mẽ từ lượng sang chất
Đặc biệt, tính nhân văn trong chính sách y tế của Hà Nội được cụ thể hóa qua Nghị quyết 61/2025/NQ-HĐND của HĐND thành phố về quy định mức giá dịch vụ cấp cứu ngoại viện và tỷ lệ đồng chỉ trả của người bệnh khi sử dụng dịch vụ cấp cứu ngoại viện của thành phố Hà Nội. Theo nghị quyết này, kể từ ngày 1-1-2026, ngân sách nhà nước hỗ trợ 100% chi phí đối với nhiều trường hợp đặc biệt: Cấp cứu tại sự kiện, xe đến hiện trường nhưng không đón được bệnh nhân; các tình huống tai nạn, thiên tai, thảm họa; dịch bệnh nhóm A; trẻ em dưới 6 tuổi; bệnh nhân tâm thần lang thang. Với các trường hợp cấp cứu thông thường khác, ngân sách vẫn hỗ trợ tới 80%, người dân chỉ đồng chi trả 20%. Chính sách này đặt quyền được cấp cứu kịp thời trở thành một bảo đảm xã hội, thay vì một dịch vụ mà người dân phải cân đo đong đếm.
Có thể thấy, mô hình hợp tác công - tư đang trở thành điểm sáng trong chiến lược phát triển của y tế Thủ đô. Việc Trung tâm Cấp cứu 115 Hà Nội "bắt tay" cùng Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh không chỉ đơn thuần là một thỏa thuận phối hợp, mà còn là minh chứng cho tư duy đổi mới.
Rõ ràng, sự tham gia của các bệnh viện tư nhân quy mô lớn vào mạng lưới 115 giúp tối ưu hóa nguồn lực y tế sẵn có, đảm bảo bệnh nhân không chỉ được cấp cứu kịp thời mà còn được tiếp nối bằng quy trình điều trị chuyên sâu ngay khi vào viện. Hoạt động này giúp tận dụng thế mạnh của cả hai khối, hướng tới mục tiêu hiện đại hóa hệ thống y tế toàn diện và bền vững. "Việc các cơ sở y tế tham gia sâu vào mạng lưới cấp cứu ngoại viện là bước đi cụ thể để triển khai Nghị quyết 72-NQ/TW, tạo ra sự đột phá trong bảo vệ sức khỏe nhân dân", TS Trần Văn Chung, Phó Giám đốc Sở Y tế Hà Nội khẳng định.
Tầm nhìn của y tế Thủ đô đến năm 2030 không chỉ dừng lại ở xe cứu thương và trạm trực. Tại Lễ ra mắt các mạng lưới chuyên ngành và câu lạc bộ lãnh đạo y tế Thủ đô, TS Nguyễn Trọng Diện, Giám đốc Sở Y tế Hà Nội cho biết, sau gần 2 tháng triển khai mạng lưới cấp cứu ngoại viện, đến nay có 65 đơn vị tham gia vào mạng lưới; hơn 50% số bệnh viện tham gia vào chuỗi cấp cứu ngoại viện. Hơn 70% bệnh viện có sẵn xe cấp cứu đã kết nối vào hệ thống. TS Nguyễn Trọng Diện kỳ vọng sẽ sớm đạt tỷ lệ 100% bệnh viện đủ điều kiện tham gia mạng lưới cấp cứu ngoại viện, nhằm giúp người dân tiếp cận y tế sớm nhất.
Đặc biệt, để thích ứng với đặc thù ngõ nhỏ, phố nhỏ của Hà Nội, thành phố sẽ triển khai mô hình cấp cứu đa phương thức, kết hợp xe chuyên dụng và mô tô để linh hoạt tiếp cận mọi ngõ ngách. Trong tương lai gần, hình ảnh những chiếc mô tô cấp cứu len lỏi vào từng ngách nhỏ để tiếp cận bệnh nhân trong "thời gian vàng" sẽ không còn xa lạ.
Có thể nói, hệ thống cấp cứu ngoại viện của Hà Nội đang chuyển mình mạnh mẽ từ lượng sang chất. Với sự cộng hưởng từ chính sách đột phá của Luật Thủ đô, sự hiệp lực công - tư và ý thức kỹ năng từ mỗi người dân, Hà Nội đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu xóa bỏ mọi "khoảng cách" trong cấp cứu, tạo nên một cuộc cách mạng trong bảo vệ sức khỏe nhân dân.
https://hanoimoi.vn/ha-noi-but-pha-ve-nang-luc-cap-cuu-ngoai-vien-742608.html
* Chủ động nhận biết các dấu hiệu và phòng ngừa bệnh tay chân miệng
Trước tình hình dịch bệnh tay chân miệng có xu hướng gia tăng tại các địa phương, ngành y tế Hà Nội đã và đang phối hợp đơn vị liên quan, nhất là các cơ sở giáo dục trên địa bàn triển khai đồng bộ các biện pháp phòng bệnh, với mục tiêu "Kiểm soát chặt-phát hiện sớm-không để dịch bệnh lây lan, bùng phát tại cộng đồng".
Như nhiều địa phương khác trên địa bàn Hà Nội, từ đầu năm 2026 đến nay, trên địa bàn xã Dân Hòa (thành phố Hà Nội) ghi nhận tám trường hợp mắc bệnh tay chân miệng.
Ngay sau khi phát hiện ca bệnh đầu tiên, Trạm y tế xã Dân Hòa đã chủ động phối hợp các ban, ngành, tổ chức chính trị-xã hội, nhất là các đơn vị trường học triển khai các biện pháp phòng, chống căn bệnh này.
Trạm Y tế xã Dân Hòa tổ chức khử khuẩn bằng Cloramin B tại lớp học, đồ dùng học tập nhằm bảo đảm vệ sinh, an toàn cho trẻ trong thời gian học tại các cơ sở giáo dục.
Theo cô giáo Lã Thị Hải, Hiệu trưởng Trường mầm non Xuân Dương, ngay sau khi ghi nhận hai trường hợp mắc bệnh tay chân miệng tại trường, Ban giám hiệu nhà trường đã phối hợp chặt chẽ với Trạm Y tế xã Dân Hòa triển khai đồng bộ các giải pháp trong công tác phòng, chống dịch bệnh tay chân miệng theo quy định, để hạn chế tối đa lây lan bệnh tại trường và trong cộng đồng.
Để chủ động phòng căn bệnh này hiệu quả, nhà trường luôn thực hiện nghiêm nguyên tắc "3 sạch", gồm: ăn uống sạch, ở sạch, bàn tay sạch; thường xuyên tổ chức khử khuẩn, lau sàn, bàn ghế, rửa đồ dùng, cốc uống nước của trẻ...Đặc biệt, cán bộ y tế, các giáo viên trong trường đã chủ động theo dõi sức khỏe hằng ngày của học sinh, để kịp thời phát hiện, xử lý các trường hợp sốt và có dấu hiệu liên quan dịch tay chân miệng.
Đối với các trẻ có biểu hiện nghi ngờ mắc bệnh như nổi ban đỏ, mụn nước ở lòng bàn tay, cánh tay, mặt và vòm miệng sẽ được hướng dẫn đến phòng y tế của trường để kiểm tra. Mặt khác, Nhà trường sẽ thông báo đến trạm y tế xã và gia đình để kịp thời đưa các em đi khám, điều trị, cũng như thực hiện các biện pháp phòng bệnh tại trường học và gia đình, nhất là việc thực hiện ăn chín, uống chín, sử dụng nước sạch, rửa tay bằng xà phòng trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh, cô giáo Lã Thị Hải cho biết thêm.
Phó Giám đốc Sở Y tế Hà Nội Vũ Cao Cương cho biết, số liệu thống kê từ đầu năm 2026 đến nay cho thấy: toàn thành phố ghi nhận 1.320 trường hợp mắc tay chân miệng (tăng gấp 2,3 lần so với cùng kỳ năm 2025). Dịch bệnh đã xuất hiện tại 126 xã, phường với 24 ổ dịch, trong đó có tới 21 ổ dịch bùng phát tại các cơ sở giáo dục mầm non và mẫu giáo.
Trước diễn biến phức tạp của dịch bệnh tay chân miệng, thành phố đã triển khai các đợt tổng vệ sinh môi trường, khử khuẩn tại hơn 100 xã, phường, trong đó tập trung vào các nhóm lớp mầm non; tổ chức 299 lớp tập huấn cho hơn 13.000 cán bộ y tế trường học nhằm trang bị kỹ năng nhận diện sớm ca bệnh tay chân miệng và hướng dẫn các biện pháp phòng, chống dịch bệnh theo quy định.
Mặt khác, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) thành phố Hà Nội đã thành lập các đoàn kiểm tra, giám sát các đơn vị trên địa bàn thành phố và hướng dẫn, hỗ trợ các đơn vị đẩy mạnh các biện pháp chủ động phòng, chống dịch bệnh từ sớm, không để dịch bệnh lây lan như theo dõi sức khỏe trẻ hằng ngày, quy trình phát hiện, xử lý sớm các trường hợp nghi mắc tay chân miệng tại cộng đồng và trong tại trường học; trực tiếp hướng dẫn giáo viên thực hiện đúng các biện pháp phòng bệnh, nhất là việc rửa tay bằng xà phòng, vệ sinh bề mặt, đồ dùng, đồ chơi....
Bên cạnh đó, ngành y tế Hà Nội cũng yêu cầu các cơ sở y tế trên địa bàn tăng cường công tác giám sát, thu dung và điều trị bệnh nhân. Trong đó, các cơ sở y tế cần bố trí khu khám riêng, phân luồng bệnh nhân nhằm hạn chế lây nhiễm chéo; dự trù cơ số thuốc, trang thiết bị, nhân lực... đáp ứng kịp thời công tác điều trị cho bệnh nhân.
Tay chân miệng, là bệnh truyền nhiễm thường gặp ở trẻ nhỏ, đặc biệt là trẻ dưới 5 tuổi. Bệnh lưu hành quanh năm, lây truyền chủ yếu qua đường tiêu hóa và thường ghi nhận số ca mắc gia tăng vào các tháng: 3, 4, 5 và tháng 9, 10 hằng năm.
Bệnh do virus gây ra, lây qua tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết từ mũi, miệng, nước bọt hoặc phân của người bệnh... Virus có thể tồn tại trên các bề mặt như đồ chơi, tay nắm cửa, bàn ghế, vật dụng sinh hoạt, làm gia tăng nguy cơ lây lan trong sinh hoạt hằng ngày.
Khi trẻ mắc bệnh tay chân miệng thường có các biểu hiện như sốt, chảy nước dãi nhiều, biếng ăn, nổi hồng ban, mụn nước ở lòng bàn tay, bàn chân, mông, gối… Bệnh dễ lây từ trẻ này qua trẻ khác khi chơi chung, ăn chung hay tiếp xúc với đồ vật bị nhiễm mầm bệnh.
Đáng chú ý, bệnh diễn biến nhanh, có thể chuyển nặng trong vài giờ và để lại nhiều biến chứng nguy hiểm như viêm não, viêm màng não, viêm cơ tim, phù phổi cấp, tăng huyết áp, suy tim, trụy mạch… thậm chí tử vong nếu không được phát hiện sớm.
Theo Thạc sĩ, Bác sĩ Nguyễn Sỹ Đức, công tác tại Khoa Truyền nhiễm (Bệnh viện Nhi Hà Nội), bệnh tay chân miệng, hiện chưa có vaccine phòng bệnh cũng như thuốc điều trị đặc hiệu. Do vậy, để chủ động phòng bệnh, người dân cần chủ động nhận biết dấu hiệu bệnh, thực hiện tốt vệ sinh cá nhân và đưa trẻ đi khám kịp thời khi có biểu hiện nghi ngờ; thực hiện ăn chín, uống chín, sử dụng nước sạch, không dùng chung vật dụng ăn uống; thường xuyên vệ sinh môi trường sống, các bề mặt tiếp xúc bằng xà phòng hoặc chất tẩy rửa thông thường; thường xuyên tiến hành thu gom, xử lý chất thải đúng quy định để hạn chế lây nhiễm.
Khi phát hiện trẻ có dấu hiệu nghi ngờ mắc bệnh, phụ huynh không nên đưa trẻ đến trường, nơi đông người. Đặc biệt, khi trẻ có biểu hiện sốt, nổi nốt phỏng ở lòng bàn tay, bàn chân hoặc trong miệng, cần đưa đến cơ sở y tế để được khám, điều trị kịp thời.
https://nhandan.vn/chu-dong-nhan-biet-cac-dau-hieu-va-phong-ngua-benh-tay-chan-mieng-post952408.html
https://thanglong.chinhphu.vn/y-te-va-giao-duc-phoi-hop-nang-cao-cong-tac-phong-chong-dich-benh-tay-chan-mieng-10326040116595828.htm
*Lập 2 đoàn kiểm tra an toàn thực phẩm bếp ăn tập thể ở Ninh Bình và Hà Nội
Hoạt động kiểm tra được thực hiện theo hình thức đột xuất, thời hạn 15 ngày kể từ ngày công bố. Thời kỳ kiểm tra từ ngày 1/1/2026 đến thời điểm kiểm tra và các thời kỳ có liên quan.
Sau vụ việc khoảng 300 tấn thịt lợn bệnh bị phát hiện trong chuỗi cung ứng thực phẩm liên quan đến bếp ăn tập thể, Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) đã ra quyết định lập 2 đoàn kiểm tra đột xuất tại Hà Nội và Ninh Bình.
Theo đại diện Cục An toàn Thực phẩm, danh sách cơ sở được kiểm tra do Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm thành phố Hà Nội và Chi cục An toàn thực phẩm tỉnh Ninh Bình lựa chọn. Thành phần đoàn kiểm tra gồm đại diện Cục, Viện Kiểm nghiệm An toàn vệ sinh thực phẩm Quốc gia và Chi cục địa phương.
Đoàn số 1 kiểm tra tại Ninh Bình do bà Bùi Thị Ngoan, Phó Trưởng phòng Pháp chế - Thanh tra làm Trưởng đoàn; Đoàn số 2 kiểm tra tại Hà Nội do ông Lưu Đức Du, Phó Trưởng phòng Giám sát ngộ độc thực phẩm và Thông tin truyền thông làm Trưởng đoàn.
Ông Chu Quốc Thịnh, Quyền Cục trưởng Cục An toàn Thực phẩm cho hay, hoạt động kiểm tra được thực hiện theo hình thức đột xuất, thời hạn 15 ngày kể từ ngày công bố. Thời kỳ kiểm tra từ ngày 1/1/2026 đến thời điểm kiểm tra và các thời kỳ có liên quan.
Các đoàn kiểm tra sẽ tập trung vào việc thực hiện các quy định pháp luật về bảo đảm an toàn thực phẩm tại cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống, bếp ăn tập thể theo các nội dung quy định tại khoản 2 Điều 6 Thông tư số 48/2015/TT-BYT được sửa đổi, bổ sung tại Khoản 5 Điều 5 Thông tư số 17/2023/TT-BYT và các văn bản quy phạm pháp luật liên quan; Thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn quy định tại khoản 2 Điều 70 Luật An toàn thực phẩm; Xử lý, kiến nghị xử lý trong quá trình kiểm tra; tổng hợp, báo cáo kết quả kiểm tra theo quy định.
Thời gian qua, các cơ quan chức năng đã phát hiện, xử lý vụ việc thu gom, vận chuyển, giết mổ và tiêu thụ sản phẩm lợn mắc bệnh với quy mô lớn tại một số địa phương, tạo điều kiện để động vật, sản phẩm không bảo đảm điều kiện vệ sinh thú y, mất an toàn thực phẩm được đưa ra thị trường; trong đó có cung ứng thực phẩm cho một số bếp ăn tập thể, bao gồm cả bếp ăn tập thể trong các cơ sở giáo dục (sau đây gọi là bếp ăn trường học).
Sự việc trên làm gia tăng nguy cơ lây lan dịch bệnh, ảnh hưởng đến an toàn thực phẩm và gây tác hại lâu dài đến sức khỏe người dân, đặc biệt với các nhóm đối tượng như trẻ em, học sinh, sinh viên, những người lao động./.
https://www.vietnamplus.vn/lap-2-doan-kiem-tra-an-toan-thuc-pham-bep-an-tap-the-o-ninh-binh-va-ha-noi-post1102383.vnp
https://nhandan.vn/kiem-tra-dot-xuat-bep-an-tap-the-tai-ha-noi-ninh-binh-post952551.html
https://dantri.com.vn/suc-khoe/kiem-tra-dot-xuat-cac-co-so-an-uong-bep-an-tap-the-tai-ha-noi-va-ninh-binh-20260401200946738.htm
https://congly.vn/kiem-tra-dot-xuat-an-toan-thuc-pham-tai-ha-noi-ninh-binh-sau-vu-thit-lon-benh-517523.html
https://vietnamnet.vn/kiem-tra-dot-xuat-bep-an-tap-the-o-ha-noi-ninh-binh-sau-vu-thit-lon-benh-2502629.html
* Đem ánh sáng trở lại cho bệnh nhân mắc loạn dưỡng giác mạc bẩm sinh
Mỗi con người khi sinh ra được nhìn thấy là điều may mắn, nhưng với những bệnh nhân mắc loạn dưỡng giác mạc bẩm sinh, ánh sáng lại dần rời xa họ theo năm tháng. Và hôm nay, tại Bệnh viện Đa khoa Đức Giang, ánh sáng ấy đã được thắp lại từ một nghĩa cử vô cùng đặc biệt.
https://hanoionline.vn/dem-anh-sang-tro-lai-cho-benh-nhan-mac-loan-duong-giac-mac-bam-sinh-392420.htm
* Mang lại nụ cười cho trẻ dị tật vùng hàm mặt
Mở ra hi vọng thay đổi tương lai cho nhiều em nhỏ kém may mắn, vừa qua, gần 100 trẻ em mắc dị vùng hàm mặt đã có cơ hội được khám sàng lọc, 17 em phẫu thuật, 30 em được trị liệu ngôn ngữ miễn phí tại Bệnh viện Nhi Hà Nội.
https://hanoionline.vn/mang-lai-nu-cuoi-cho-tre-di-tat-vung-ham-mat-392419.htm
* Chủ động phòng bệnh là trụ cột của hệ thống y tế
Nghị quyết 72 của Bộ Chính trị là cần đẩy mạnh tư duy "chủ động phòng bệnh", coi dự phòng là trụ cột của hệ thống y tế. Thực tế đã chứng minh, nhiều trường hợp vì chủ quan, không chủ động khám, phát hiện bệnh sớm, hoặc điều trị sớm, đã dẫn đến hậu quả nghiêm trọng.
https://hanoionline.vn/chu-dong-phong-benh-la-tru-cot-cua-he-thong-y-te-392372.htm