Tận tâm vì người bệnh, tận hiến với nghề

Điểm tựa tinh thần cho người bệnh

Ths. ĐD Đỗ Như Huyền sinh năm 1986, cơ duyên đến với nghề điều dưỡng ấp ủ khi còn ngồi trên ghế nhà trường. Khi ấy, bà ngoại chị điều trị suy thận tại Bệnh viện Thanh Nhàn, mỗi lần theo gia đình vào viện thăm bà, cô học sinh ấy đều lặng lẽ quan sát các điều dưỡng chăm sóc bệnh nhân. "Tôi thấy các anh, chị điều dưỡng rất tận tình với bà mình. Họ nhẹ nhàng, chu đáo và luôn ở bên bệnh nhân. Chính hình ảnh ấy khiến tôi tò mò, rồi dần yêu nghề, theo đuổi và gắn bó với nghề điều dưỡng", chị Huyền nhớ lại.

Năm 2007, chị Huyền chính thức công tác tại Bệnh viện Phụ sản Hà Nội và gắn bó đến nay. Gần 20 năm gắn bó, chị Huyền càng hiểu sâu sắc hơn giá trị của nghề điều dưỡng trong hành trình chăm sóc người bệnh. Theo chị Huyền, người điều dưỡng hôm nay không chỉ là người thực hiện y lệnh mà đã trở thành hệ thống xương sống trong công tác chăm sóc và điều trị cho người bệnh. Họ chủ động lượng giá nhu cầu người bệnh, xây dựng kế hoạch chăm sóc và là người gần gũi bệnh nhân nhiều nhất. "Điều dưỡng là người đầu tiên tiếp xúc với người bệnh, cũng là người theo sát họ suốt cả quá trình điều trị. Ngoài việc trực tiếp thực hiện các quy trình kỹ thuật chuyên môn, người điều dưỡng còn là người gần gũi và đồng hành với người bệnh trong suốt quá trình họ nằm viện, thậm chí ra viện", chị chia sẻ.

Theo BSCKII Trần Bảo Châu, Phó Trưởng khoa Sinh đẻ - KHHGĐ, Bệnh viện Phụ sản Hà Nội: "Điều dưỡng giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong toàn bộ quá trình chăm sóc và điều trị người bệnh. Nếu tính toàn bộ công việc chăm sóc người bệnh là 100%, thì đội ngũ điều dưỡng có thể đảm nhiệm tới 80% khối lượng công việc. Bởi lẽ, khi bác sĩ chỉ trực tiếp thăm khám trong khoảng thời gian nhất định, thì điều dưỡng là những người theo sát bệnh nhân liên tục, từ theo dõi diễn biến bệnh đến chăm sóc hằng ngày. Điều dưỡng không chỉ là lực lượng hỗ trợ mà còn là những cộng sự chuyên nghiệp, gắn bó chặt chẽ với bác sĩ trong quá trình điều trị.Sự phối hợp nhịp nhàng này giúp nâng cao hiệu quả chuyên môn, đảm bảo an toàn và chất lượng chăm sóc cho người bệnh".

Tại khoa Sinh đẻ - KHHGĐ, Bệnh viện Phụ sản Hà Nội, mỗi ngày điều dưỡng Đỗ Như Huyền cùng đồng nghiệp thực hiện đón tiếp, tư vấn, hướng dẫn người bệnh; đồng hành với bác sĩ thăm khám, chăm sóc sức khỏe sinh sản, KHHGĐ và hỗ trợ làm các thủ thuật đình chỉ thai và tránh thai… Đằng sau guồng quay công việc ấy là những câu chuyện nhiều trăn trở. Không ít bệnh nhân đến viện trong tâm trạng lo âu, rụt rè, mặc cảm hoặc khủng hoảng tinh thần, ngại tiếp xúc và khó cởi mở... Có người phải đình chỉ thai nghén vì thai dị tật, có người mang thai ngoài ý muốn, có người lặng lẽ bước vào phòng thủ thuật trong nỗi sợ hãi và cô đơn. Thấu hiểu áp lực tâm lý của người bệnh, chị Huyền luôn chú trọng sự nhẹ nhàng, tinh tế trong quá trình chăm sóc. Với chị, ngoài chuyên môn, sự lắng nghe và sẻ chia chính là "liều thuốc tinh thần" giúp người bệnh cảm thấy được an ủi, tôn trọng và có thêm động lực vượt qua giai đoạn khó khăn.

Nhiều năm làm nghề, điều khiến chị Huyền nhớ nhất không phải một ca bệnh khó mà là hình ảnh một bệnh nhân tuổi vị thành niên đến khám và bác sĩ chỉ định đình chỉ thai nghén trong trạng thái hoảng loạn. "Bạn ấy rất sợ hãi, gần như không nói chuyện và không hợp tác với nhân viên y tế. Nếu lúc đó mình chỉ tập trung làm chuyên môn mà quên mất cảm xúc của người bệnh thì thực sự không nên", chị Huyền kể.

"Không vội vàng đưa bệnh nhân vào thủ thuật, tôi ngồi xuống trò chuyện như một người chị lớn. Lắng nghe, động viên và kiên nhẫn giúp cô bé mở lòng. Khi bệnh nhân bật khóc vì cảm giác cô đơn và sợ bị bỏ mặc, tôi hiểu rằng điều em cần lúc ấy không chỉ là một thủ thuật an toàn mà còn là sự sẻ chia. Nhiều năm sau, tình cờ gặp lại bệnh nhân ấy, biết em đã học xong đại học, có cuộc sống ổn định và suy nghĩ tích cực hơn, tôi xúc động nhận ra rằng đôi khi chỉ một sự tử tế đúng lúc cũng có thể giúp ai đó bước qua những tháng ngày tăm tối. Tôi nghĩ người điều dưỡng không chỉ chăm sóc bằng kỹ thuật chuyên môn mà còn phải là điểm tựa tinh thần cho người bệnh", chị Huyền tâm niệm.

Có lẽ cũng bởi sự tận tâm ấy mà nhiều bệnh nhân vẫn luôn nhớ đến chị Huyền như một người thân trong những ngày khó khăn nhất. Điển hình trường hợp, chị Đ.T.L.A, quê Hải Dương, mang thai lần đầu ở tuần thứ 16 nhưng không may thai nhi dị tật và buộc phải đình chỉ thai nghén. Giữa cú sốc lớn về tinh thần, điều khiến chị Đ.T.L.A cảm thấy được an ủi chính là sự đồng hành của các y, bác sĩ và đặc biệt là điều dưỡng Huyền. Chị Đ.T.L.A xúc động chia sẻ: "Khi bác sĩ thăm khám, thông báo và chỉ định, ban đầu tôi rất lo lắng và hoang mang. Nhưng điều khiến tôi ấm lòng nhất chính là sự tận tình của các y, bác sĩ và đặc biệt là điều dưỡng Huyền. Chị luôn nhẹ nhàng hỏi han, kiên nhẫn giải thích từng điều nhỏ nhất và động viên tôi như một người thân. Có những lúc tôi tưởng mình không thể vượt qua được, nhưng chính sự quan tâm ấy đã giúp tôi bình tĩnh hơn, cảm thấy mình không hề đơn độc trong giai đoạn khó khăn".

Lan tỏa sáng kiến sáng tạo vì sự an toàn và hài lòng của người bệnh

Giữa những áp lực thường trực của một bệnh viện tuyến cuối, điều dưỡng trưởng Đỗ Như Huyền vẫn chọn cho mình cách cống hiến âm thầm nhưng bền bỉ. Đó là sự tận tụy, sự nhẹ nhàng trong từng lời động viên và cả những sáng kiến xuất phát từ trái tim luôn đặt người bệnh ở vị trí trung tâm.

Trong chăm sóc sức khỏe sinh sản, không phải người bệnh nào cũng dễ dàng hiểu được các thuật ngữ y khoa hay hình dung đầy đủ về những thủ thuật mình sẽ trải qua. Thấu hiểu rào cản đó, chị Huyền cùng đồng nghiệp đã xây dựng bộ tranh lật truyền thông như một "cầu nối" giúp người bệnh tiếp cận thông tin y tế một cách trực quan, dễ hiểu và gần gũi hơn. Bộ tranh lật được thiết kế ngắn gọn, sinh động với các nội dung thiết thực như giải phẫu buồng tử cung, vòi trứng và buồng trứng; các dị dạng tử cung; phân loại u xơ tử cung theo figo; các phương tiện làm thủ thuật; hình ảnh hút thai, gắp thai; thai trứng; các hình thái thai làm ổ bất thường: chửa ngoài tử cung, chửa trên vết mổ, chửa góc tử cung; các biện pháp tránh thai cho nữ; các biện pháp tránh thai cho nam... Thông qua hình ảnh minh họa trực quan kết hợp với lời giải thích của nhân viên y tế, người bệnh không chỉ "được nghe" mà còn "được nhìn", từ đó dễ hình dung, dễ tiếp cận kiến thức về sức khỏe sinh sản và hiểu rõ hơn về tình trạng của mình. Điều này đặc biệt có ý nghĩa với những người bệnh còn lo lắng, e ngại hoặc hạn chế trong việc tiếp nhận thông tin chuyên môn. Không đơn thuần là tài liệu truyền thông, bộ tranh lật còn trở thành công cụ hỗ trợ hiệu quả để nhân viên y tế tư vấn cho người bệnh.

Đặc biệt, trong y khoa, an toàn người bệnh luôn là ưu tiên hàng đầu. Tại khoa Sinh đẻ - KHHGĐ, trung bình mỗi tháng thực hiện tư vấn, thăm khám, làm thủ thuật và chăm sóc sau thủ thuật cho hơn 1.000 trường hợp. Khối lượng công việc lớn, có thời điểm người bệnh đông khiến nguy cơ nhầm lẫn thông tin, y lệnh luôn tiềm ẩn, nhất là các trường hợp trùng họ tên, ngày sinh hoặc địa chỉ khiến nhân viên nhầm lẫn trong nhận diện chính xác người bệnh. Hoặc bệnh nhân có thêm một số chỉ định đặc biệt kèm theo (ví dụ: đặt tháo vòng tránh thai, cấy tháo que tránh thai, lấy xét nghiệm rau thai,…) thì nguy cơ nhầm lẫn, sót y lệnh là không thể tránh khỏi. Việc truyền tin một cách xuyên suốt sẽ đóng vai trò vô cùng quan trọng trong quá trình nhận dạng đúng bệnh nhân và y lệnh.

Đau đáu, trăn trở làm sao để đảm bảo an toàn cho người bệnh tốt nhất, chị Huyền cùng đồng nghiệp đã thực hiện đề án "Giảm thiểu nguy cơ nhầm lẫn người bệnh thông qua bảng kiểm an toàn thủ thuật và biển màu nhắc việc cho nhân viên y tế tại khoa Sinh đẻ - KHHGĐ". Hệ thống bảng kiểm giúp xác nhận đầy đủ thông tin người bệnh, loại thủ thuật và các bước chuyên môn trước khi thực hiện; biển màu nhắc việc hỗ trợ nhân viên nhận diện nhanh, hạn chế tối đa sai sót trong quá trình chăm sóc và điều trị.

Chị Huyền phân tích: "Mỗi màu sắc của sticker và biển tương ứng với chỉ định chuyên môn riêng: đỏ dành cho bệnh nhân có tiền sử dị ứng hoặc đang sử dụng thuốc điều trị hen phế quản; xanh lá cho trường hợp làm nhiễm sắc đồ rau thai; xanh biển cho làm giải phẫu bệnh; vàng cho hút thai kèm đặt vòng tránh thai; nâu cho hút thai kèm cấy que tránh thai… Các sticker màu được dán vào hồ sơ, đồng thời người bệnh đeo biển màu vào vị trí ve áo, để toàn bộ nhân viên y tế dễ dàng nhận diện trong suốt quá trình thực hiện thủ thuật".

Chị Huyền cho biết: "Khi xây dựng những quy trình kỹ thuật chuyên môn này thì tôi luôn đưa người bệnh vào vị trí trung tâm, đảm bảo người bệnh luôn được lượng giá những nhu cầu thiết thực nhất của họ, lập ra những kế hoạch, cụ thể hóa cho từng cá nhân phù hợp để giải quyết các cái vấn đề về mặt sức khỏe, thể chất cũng như là tinh thần cho người bệnh, làm sao để vừa đảm bảo chất lượng chuyên môn vừa để người bệnh cảm thấy được hài lòng, được quan tâm, tin tưởng".

Sau 3 năm áp dụng, đề án mang lại hiệu quả rõ rệt, trên 95% người bệnh được sử dụng bảng kiểm an toàn đều được thực hiện thủ thuật đúng quy trình, chính xác và an toàn; 100% nhân viên y tế sử dụng thành thạo hệ thống biển màu nhắc việc. Không chỉ góp phần nâng cao chất lượng chuyên môn, mô hình còn được nhiều khoa, phòng học tập và triển khai phù hợp với thực tế hoạt động, lan tỏa tinh thần cải tiến vì sự an toàn và hài lòng của người bệnh.

Đánh giá cao vai trò của điều dưỡng Đỗ Như Huyền trong hoạt động chuyên môn và vận hành của khoa, BSCKII Trần Bảo Châu chia sẻ: "Điều dưỡng Trường Huyền là người "nhạc trưởng" giữ vai trò quan trọng, vừa tham gia quản lý, vừa đảm bảo chất lượng chuyên môn và gắn kết tinh thần tập thể. Là một điều dưỡng rất trách nhiệm, luôn biết quan tâm, chia sẻ và hỗ trợ đồng nghiệp. Chị cũng thường xuyên hướng dẫn, hỗ trợ các bạn điều dưỡng trẻ, giúp đội ngũ làm việc gắn kết hơn, từ đó góp phần để hoạt động của khoa được vận hành nhịp nhàng. Bên cạnh đó, chị Huyền còn có nhiều đóng góp trong việc cải tiến quy trình chuyên môn, giúp nhận định đúng người bệnh, hạn chế sai sót và nâng cao tính bài bản, chuyên nghiệp. Trong quá trình chăm sóc người bệnh, điều dưỡng Huyền phối hợp rất nhịp nhàng với bác sĩ, hiểu ý trong từng tình huống, giúp quá trình khám chữa bệnh diễn ra nhanh gọn, chính xác, đảm bảo an toàn và chất lượng chuyên môn cho người bệnh".

Với bệnh nhân, chị N.T.H chia sẻ: "Lúc mới vào viện, tôi thực sự rất hoang mang và lo lắng. Sau khi được các bác sĩ thăm khám, tư vấn bằng bộ tranh lật với những hình ảnh minh họa trực quan và giải thích rất chi tiết, tôi dần hiểu rõ hơn về tình trạng sức khỏe của mình, hiểu mình sẽ phải làm gì và thấy bớt sợ hãi hơn rất nhiều. Những thông tin tưởng chừng khó hiểu về sức khỏe sinh sản lại được bác sĩ giải thích nhẹ nhàng, dễ hình dung nên tôi thấy mình được quan tâm và tôn trọng. Sau khi bác sĩ chỉ định thực hiện thủ thuật hút thai kèm đặt vòng tránh thai, điều dưỡng Huyền là người trực tiếp tư vấn và gắn sticker màu vàng để nhắc thông tin trong suốt quá trình làm thủ thuật. Chị luôn nhẹ nhàng giải thích từng bước, hỏi han và động viên tôi liên tục. Có lúc tôi chỉ biết ngồi khóc vì quá áp lực, nhưng chị vẫn kiên nhẫn ngồi bên cạnh để trấn an, nắm tay động viên để tôi bình tĩnh hơn. Điều khiến tôi xúc động nhất là giữa một bệnh viện đông người, chị vẫn nhớ rõ tình trạng của tôi, luôn theo sát và quan tâm từng chút một. Nhờ sự tận tâm ấy, tôi không còn cảm giác cô đơn hay sợ hãi nữa. Với tôi, điều dưỡng Huyền không chỉ chăm sóc người bệnh bằng chuyên môn, mà còn bằng cả sự yêu thương, thấu hiểu".

Giữa guồng quay hối hả của bệnh viện tuyến cuối, người điều dưỡng vẫn lặng lẽ đồng hành theo từng bước chân, chăm sóc toàn diện cho bệnh nhân. Với Ths. ĐD Đỗ Như Huyền, "Hành trang mang theo phải là tri thức, kỹ năng nghề nghiệp, sự tận tâm tận tụy với nghề và cố gắng luôn học hỏi không ngừng và thấu cảm người bệnh". Và bằng sự tận hiến thầm lặng ấy, chị Đỗ Như Huyền đang từng ngày viết tiếp những câu chuyện đẹp về y đức, về tình người và về những trái tim luôn cháy hết mình vì người bệnh.

Thắng Đạt