Bác sĩ thăm khám cho người bệnh.
BSCKII Ngô Trọng Hiếu - Trưởng khoa Truyền nhiễm, BVĐK Gia Lâm cho biết: "Sốt xuất huyết Dengue tập trung chủ yếu từ đầu tháng 9 đến tháng 11 hàng năm. Hiện trung bình mỗi ngày chúng tôi tiếp nhận từ 10 đến 15 ca đến khám vì nghi ngờ hoặc xác định mắc sốt xuất huyết. So với cùng kỳ năm trước, số ca mắc có xu hướng giảm."
Theo bác sĩ Hiếu, do nhận thức của người dân đã được nâng cao đáng kể. Người dân hiểu rõ hơn về nguồn gốc, đường lây truyền của bệnh và biết chủ động phòng ngừa muỗi truyền bệnh. Bên cạnh đó, việc người dân chủ động đi khám sớm khi có dấu hiệu nghi ngờ cũng giúp giảm tỷ lệ chuyển nặng bệnh.
Vậy những dấu hiệu nhận biết sớm của bệnh sốt xuất huyết và người dân nên đi khám trong trường hợp nào? BSCKII Ngô Trọng Hiếu chia sẻ: "Dấu hiệu sớm của bệnh thường là sốt vừa hoặc sốt cao đột ngột trên 38,5°C, kèm theo các biểu hiện như mệt mỏi, đau nhức cơ khớp, đau đầu, nhức hai bên hốc mắt, đôi khi có thể xuất hiện phát ban nhẹ. Người dân cần đi khám ngay nếu có các biểu hiện sau: sốt cao liên tục, dùng thuốc hạ sốt không giảm, kèm theo mệt mỏi nhiều, ăn uống kém. Đối tượng nguy cơ cao như người cao tuổi, phụ nữ mang thai, trẻ nhỏ hoặc người có bệnh nền nên đến cơ sở y tế sớm để được theo dõi và điều trị kịp thời."
Bác sĩ Hiếu nhấn mạnh rằng việc thăm khám sớm đóng vai trò quan trọng trong xử lý bệnh đúng giai đoạn, hạn chế tối đa biến chứng nặng. Thực tế tại BVĐK Gia Lâm đã ghi nhận một số trường hợp người bệnh tự điều trị tại nhà, dẫn đến tình trạng trở nặng phải nhập viện cấp cứu.
"Có những bệnh nhân tự ý truyền dịch tại nhà hoặc sử dụng thuốc hạ sốt không phù hợp, đây là những yếu tố làm tăng nguy cơ biến chứng nặng. Đặc biệt, việc sử dụng nhóm thuốc chống viêm giảm đau không steroid như Ibuprofen hoặc Aspirin trong sốt xuất huyết là chống chỉ định tuyệt đối vì có thể gây xuất huyết nặng, thậm chí đe dọa tính mạng người bệnh. Người dân cần tuyệt đối tuân thủ chỉ định của bác sĩ, không tự ý điều trị hoặc truyền dịch khi chưa có hướng dẫn chuyên môn." - bác sĩ Hiếu cảnh báo.
BSCKII Ngô Trọng Hiếu cho biết thêm: "Bệnh sốt xuất huyết hiện nay đã có vắc xin phòng ngừa nhưng chưa được sử dụng rộng rãi, vì vậy biện pháp phòng ngừa chủ động là quan trọng và hiệu quả nhất. Người dân cần thực hiện tốt các khuyến cáo sau: phát quang bụi rậm, dọn dẹp môi trường xung quanh nhà, không để nước đọng trong các dụng cụ như thùng phi, xô, chậu, chai lọ, lốp xe cũ… Nên thường xuyên thay nước, thau rửa và thả cá vào các bể cảnh, chậu cây thuỷ sinh để diệt lăng quăng. Ngoài ra, mỗi người cần duy trì thói quen ngủ màn, sử dụng các loại kem hoặc tinh dầu phòng, chống muỗi, đặc biệt khi ở khu vực có nguy cơ cao. Chủ động hoặc phối hợp với cơ quan y tế để phun thuốc diệt muỗi tại khu vực ổ dịch hoặc các khu vực nguy cơ cao.
Thực tế cho thấy, công tác phòng chống sốt xuất huyết không chỉ là nhiệm vụ của ngành Y tế mà còn cần sự chung tay của toàn xã hội. BVĐK Gia Lâm trong những năm qua đã phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương, tổ chức các buổi truyền thông, hướng dẫn người dân cách nhận biết sớm và xử trí ban đầu khi nghi ngờ mắc bệnh. Bên cạnh đó, bệnh viện cũng tăng cường tập huấn cho đội ngũ y tế cơ sở về quy trình tiếp nhận, chẩn đoán và điều trị sốt xuất huyết, nhằm giảm tải cho tuyến trên và nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe cộng đồng.
BVĐK Gia Lâm tổng vệ sinh môi trường xanh - sạch - đẹp góp phần phòng chống hiệu quả các bệnh truyền nhiễm.
Đặc biệt, cùng với công tác chuyên môn, BVĐK Gia Lâm luôn chú trọng đến việc xây dựng môi trường bệnh viện xanh – sạch – đẹp, góp phần phòng chống hiệu quả các bệnh truyền nhiễm. Vừa qua, Đoàn Thanh niên bệnh viện cũng đã tổ chức ngày ra quân tổng vệ sinh môi trường với tinh thần "Tuổi trẻ hành động vì môi trường xanh – sạch – đẹp". Hàng chục đoàn viên, thanh niên đã tích cực tham gia quét dọn, thu gom rác thải, chăm sóc cây xanh, sắp xếp lại khuôn viên, hành lang và các khu vực khám chữa bệnh, tạo nên cảnh quan sạch đẹp, thân thiện và an toàn cho người bệnh cũng như người nhà người bệnh.
Hoạt động này không chỉ thể hiện tinh thần xung kích, trách nhiệm của tuổi trẻ bệnh viện trong việc giữ gìn vệ sinh môi trường y tế mà còn lan tỏa thông điệp ý nghĩa "Mỗi đoàn viên là một hạt nhân tích cực vì môi trường xanh". Đây là một trong những hoạt động thiết thực nhằm hưởng ứng phong trào bệnh viện xanh - sạch - đẹp do Bộ Y tế, Sở Y tế phát động, đồng thời góp phần trực tiếp vào công tác phòng chống dịch bệnh truyền nhiễm nói chung, trong đó có phòng chống sốt xuất huyết Dengue.
Bác sĩ Hiếu khuyến cáo người dân không được chủ quan. Bệnh sốt xuất huyết có thể tiến triển nhanh, nếu không được theo dõi sát sao, bệnh nhân có thể gặp các biến chứng nguy hiểm. Người bệnh có thể chán ăn, buồn nôn, xuất hiện xung huyết da trong 1 đến 3 ngày đầu. Từ ngày thứ 5 trở đi, nếu diễn tiến nặng, có thể xuất hiện chấm xuất huyết dưới da, chảy máu chân răng, xuất huyết niêm mạc hoặc thậm chí xuất huyết tiêu hóa. Người bệnh cần đến bệnh viện ngay khi có các dấu hiệu cảnh báo như vật vã, li bì, nôn nhiều, tiểu ít, xuất huyết niêm mạc hoặc xét nghiệm cho thấy tiểu cầu giảm nhanh. Nếu không điều trị kịp thời, bệnh có thể dẫn đến sốc, rối loạn đông máu, suy đa tạng và tử vong. Hơn nữa, việc tuân thủ chỉ định của bác sĩ, không tự điều trị tại nhà là hết sức cần thiết.
Môi trường ẩm ướt, mưa nhiều là điều kiện thuận lợi cho muỗi phát triển. Nguy cơ dịch sốt xuất huyết lan rộng vẫn luôn hiện hữu, đặc biệt tại các khu vực đô thị đông dân. Chính vì thế, nâng cao ý thức phòng bệnh trong cộng đồng chính là chìa khóa giúp kiểm soát hiệu quả dịch bệnh.
Theo bác sĩ Nguyễn Công Huy – Khoa Phòng, chống bệnh truyền nhiễm, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố Hà Nội, hiện nay tại Hà Nội đã có vắc xin phòng bệnh sốt xuất huyết để tiêm chủng phòng bệnh chủ động cho người dân có nhu cầu. Tuy nhiên, vắc xin chỉ sử dụng cho người từ 4 tuổi trở lên, đồng thời người dân phải mất phí để được tiêm chủng nên tỷ lệ bao phủ vắc xin còn thấp. Chính vì vậy, một trong các biện pháp phòng bệnh quan trọng, hiệu quả và dễ thực hiện là thường xuyên thực hiện vệ sinh môi trường, diệt lăng quăng/bọ gậy và phòng muỗi đốt. Trong đó, diệt lăng quăng/bọ gậy, loại bỏ nơi sinh sản của muỗi là biện pháp tốt nhất, đơn giản, người dân có thể tự thực hiện và hiệu quả để phòng chống sốt xuất huyết.
Bất kỳ dụng cụ chứa nước nào, dù tự nhiên hay nhân tạo mà có thể tích trữ nước, đều có thể trở thành nơi sinh sản của muỗi truyền bệnh sốt xuất huyết. Chu kỳ phát triển của muỗi trải qua các giai đoạn: muỗi cái đẻ trứng, trứng nở thành bọ gậy, sau đó phát triển thành lăng quăng, rồi phát triển thành muỗi trưởng thành. Khi nhiệt độ, độ ẩm thích hợp, vòng đời của muỗi từ trứng cho đến khi thành muỗi trưởng thành là khoảng 7-8 ngày. Quản lý chặt chẽ dụng cụ chứa nước ngăn không cho muỗi tiếp xúc với nước để đẻ trứng, phát hiện và xử lý bọ gậy/lăng quăng không để phát triển thành muỗi là biện pháp tốt nhất trong phòng chống sốt xuất huyết.
Sốt xuất huyết Dengue là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm nhưng hoàn toàn có thể phòng ngừa nếu cộng đồng cùng chung tay thực hiện các biện pháp chủ động. Mỗi người dân chính là một chiến sĩ trên mặt trận phòng chống dịch. Chúng ta càng nâng cao ý thức, càng góp phần bảo vệ sức khỏe cho bản thân, gia đình và toàn xã hội. Khi mỗi người dân cùng hành động từ việc dọn dẹp môi trường sống cho tới việc đi khám sớm khi có dấu hiệu nghi ngờ thì hoàn toàn có thể đẩy lùi và kiểm soát hiệu quả dịch bệnh sốt xuất huyết, góp phần xây dựng Thủ đô xanh, sạch và khỏe mạnh hơn.
Việt Nam