• Hà Nội quyết tâm chấm dứt bệnh lao: Khám sàng lọc miễn phí cho mọi người dân
Ngày 23-3, Sở Y tế Hà Nội, Bệnh viện Phổi Hà Nội phối hợp với Chương trình Chống lao (CTCL) quốc gia tổ chức mít tinh hưởng ứng Ngày thế giới phòng, chống lao 24-3 với chủ đề "Phát hiện lao gắn với khám sức khỏe định kỳ cho mỗi người dân".
Hà Nội sàng lọc lao tiềm ẩn đạt hơn 136% chỉ tiêu
Phát biểu khai mạc, bác sĩ Nguyễn Văn Đông, Giám đốc Bệnh viện Phổi Hà Nội, Chủ nhiệm CTCL thành phố nhấn mạnh, dù y học tiến bộ nhưng bệnh lao vẫn là "kẻ sát nhân thầm lặng". Tại Việt Nam, thách thức từ lao kháng thuốc, hệ lụy hậu đại dịch và định kiến xã hội vẫn là những rào cản lớn ngăn người bệnh tiếp cận điều trị.
Chủ đề Ngày Thế giới phòng chống lao năm 2026 trên toàn cầu đó là "Đúng! Chúng ta có thể chấm dứt bệnh lao! Quốc gia dẫn dắt – Nhân dân đồng hành" khẳng định cuộc chiến chống lao không chỉ là trách nhiệm của ngành y tế, mà phải được dẫn dắt bởi cam kết chính trị cao nhất của mỗi quốc gia và được thúc đẩy bởi sức mạnh của chính người dân. Đồng thời, chủ đề tôn vinh những đóng góp của các nhà vận động chính sách, nhà khoa học, tổ chức xã hội và các đối tác, những lực lượng đang ngày đêm đóng góp cho công cuộc chấm dứt bệnh lao.
Với thông điệp "Phát hiện lao gắn với khám sức khỏe định kỳ cho mỗi người dân", Việt Nam xác lập dấu mốc lịch sử, mọi người dân được khám sức khỏe định kỳ và sàng lọc miễn phí ít nhất một lần/năm. Đây là "chiếc chìa khóa vàng" để Việt Nam chủ động loại bỏ mầm bệnh, quyết tâm không bỏ sót bất kỳ ca bệnh nào.
Báo cáo tổng kết hoạt động CTCL thành phố Hà Nội năm 2025, bác sĩ Trần Bảo Trung, Bệnh viện Phổi Hà Nội cho biết, thời gian qua, ngành y tế Hà Nội chủ động điều chỉnh, tổ chức lại các hoạt động phòng chống lao phù hợp với mô hình chính quyền 2 cấp. Bệnh viện Phổi Hà Nội là đơn vị nòng cốt, trực tiếp triển khai CTCL của thành phố. Mạng lưới phòng chống lao gồm 30 tổ chống lao đặt tại các trạm y tế khu vực. Các đơn vị này có nhiệm vụ quản lý, hỗ trợ chuyên môn cho các trạm y tế vệ tinh, từng bước mở rộng, tiến tới bao phủ toàn bộ 126 xã, phường trên địa bàn Thủ đô.
Thời gian qua, Hà Nội đã triển khai nhiều hoạt động tích cực trong phòng chống bệnh lao, đạt được một số kết quả tích cực. Trong đó, thành phố tăng cường phát hiện và điều trị bệnh nhân lao, mở rộng xét nghiệm nhanh, sàng lọc, chẩn đoán và điều trị tại các cơ sở y tế công lập và tư nhân. Đáng chú ý, bệnh lao tiềm ẩn có hơn 7.000 ca được sàng lọc, đạt 136,3% chỉ tiêu. Cùng đó, thành phố phối hợp với các tổ chức quốc tế, các chương trình quốc gia để huy động nguồn lực; tăng cường giám sát, quản lý điều trị và cung ứng thuốc; đào tạo, nâng cao năng lực cho các cán bộ y tế tại tuyến cơ sở.
Phát hiện lao gắn với khám sức khỏe định kỳ
Phó Giám đốc Sở Y tế Hà Nội Vũ Cao Cương cho biết, mặc dù đã đạt được những kết quả tích cực như năm 2025 cả nước đã phát hiện hơn 119.000 ca bệnh lao (tăng 5% so với năm 2024), nhưng gánh nặng bệnh tật vẫn còn rất nặng nề. Hiện nay, nước ta xếp thứ 12/30 quốc gia có gánh nặng bệnh lao cao nhất thế giới. Đây là một thực tế đòi hỏi chúng ta không được phép lơ là.
Năm 2026, tại Việt Nam, chủ đề "Phát hiện lao gắn với khám sức khỏe định kỳ cho mỗi người dân" nhằm hiện thực hóa Nghị quyết 72-NQ/TW của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân.
Để hưởng ứng chủ đề năm nay, Sở Y tế Hà Nội quán triệt triển khai lồng ghép sàng lọc lao vào khám sức khỏe định kỳ. Từ năm 2026, ngành y tế đảm bảo mọi người dân đều được khám sàng lọc miễn phí ít nhất một lần mỗi năm; đặc biệt, khám sức khỏe định kỳ cho cán bộ, viên chức và người lao động bắt buộc phải có nội dung sàng lọc bệnh lao. Trong quá trình sàng lọc, ngành y tế yêu cầu các cơ sở y tế thực hiện nghiêm túc việc chụp X-quang và xét nghiệm GeneXpert cho các trường hợp nghi ngờ; tận dụng tối đa hệ thống X-quang kỹ thuật số, trí tuệ nhân tạo để không bỏ sót ca bệnh.
Bên cạnh đó, ngành y tế thực hiện lập sổ sức khỏe điện tử để theo dõi, quản lý bệnh lao theo vòng đời của mỗi người dân, giúp giảm gánh nặng chi phí và nâng cao hiệu quả điều trị. Đồng thời đào tạo và cập nhật kiến thức về kiểm soát bệnh lao cho đội ngũ bác sĩ tại các trạm y tế xã, phường, đảm bảo y tế cơ sở thực sự là "lá chắn" bảo vệ cộng đồng. Bệnh lao sẽ được chữa khỏi hoàn toàn nếu chúng ta phát hiện sớm và tuân thủ nguyên tắc: "Đúng thuốc - Đúng liều - Đủ thời gian". Ngành y tế Hà Nội kêu gọi mỗi người dân chủ động đi khám sức khỏe định kỳ, xóa bỏ mặc cảm, kỳ thị, cùng chung tay vì một Thủ đô không còn bệnh lao.
Phó Giám đốc Bệnh viện Phổi Trung ương Nguyễn Bình Hòa cho biết, năm 2025, Hà Nội đã phát hiện và đưa vào điều trị 3.597 bệnh nhân lao (giảm so với năm 2023, 2024), trong đó có 325 bệnh nhân lao kháng thuốc, tăng gấp 1,5 lần so với năm 2024 (vượt chỉ tiêu phát hiện của CTCL quốc gia). Những con số này cho thấy, hệ thống y tế của Hà Nội đã nỗ lực rất lớn trong phát hiện và quản lý điều trị người bệnh với tỷ lệ điều trị thành công ở mức cao 96% đối với bệnh nhân lao nhạy cảm; 75,3% bệnh nhân lao kháng thuốc.
Tuy nhiên, gánh nặng bệnh lao, đặc biệt là lao kháng thuốc vẫn còn rất đáng lo ngại. Trước thực trạng trên, Nghị quyết 72-NQ/TW đã đưa ra một định hướng rất quan trọng, chuyển mạnh từ chữa bệnh sang phòng bệnh, lấy y tế cơ sở làm nền tảng và người dân làm trung tâm. Đây là một giải pháp mang tính đột phá. Từ năm 2026, mỗi người dân sẽ được khám sức khỏe định kỳ hoặc sàng lọc miễn phí ít nhất một lần mỗi năm, CTCL quốc gia đã đề xuất trong đó có nội dung sàng lọc bệnh lao. Điều này đặc biệt quan trọng bởi gần 40% người bệnh lao không có triệu chứng, nếu không chủ động sàng lọc sẽ không thể phát hiện được bệnh.
Do đó, CTCL quốc gia đề nghị thời gian tới các cơ sở y tế lồng ghép sàng lọc lao vào khám sức khoẻ định kỳ hằng năm cho người dân; lồng ghép sàng lọc lao với các bệnh hô hấp khác (bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, hen phế quản, ung thư phổi...) trong các đợt khám định kỳ.
Cùng với việc đánh giá toàn diện tình hình dịch tễ thông qua các nghiên cứu, khảo sát quy mô quốc gia, các đơn vị củng cố hệ thống bệnh viện chuyên khoa, khuyến khích xây dựng bệnh viện chuyên sâu về lao và bệnh phổi tại một số tỉnh, thành phố. Cùng với đó, nâng cao năng lực đội ngũ y tế bằng cách bổ sung nội dung về bệnh lao trong đào tạo và cấp chứng chỉ hành nghề bác sĩ; tăng cường nội dung bệnh lao trong các chương trình đào tạo nhân lực y khoa nhằm nâng cao năng lực cho cán bộ chống lao các tuyến trên toàn quốc.
"Theo Tổ chức Y tế thế giới, Việt Nam hiện vẫn nằm trong nhóm 30 quốc gia có gánh nặng bệnh lao cao nhất toàn cầu, với ước tính mỗi năm có khoảng 184.000 người mắc mới, 9.400 ca lao kháng thuốc và khoảng 12.000 người tử vong do lao. Đáng chú ý, hiện nay nước ta mới phát hiện và báo cáo được khoảng 60% số ca lao ước tính trong cộng đồng; vẫn còn một số lượng lớn người bệnh chưa được phát hiện, báo cáo và đang tiếp tục là nguồn lây. Đây chính là thách thức lớn nhất trong công tác phòng chống lao hiện nay. Phó Giám đốc Bệnh viện Phổi Trung ương Nguyễn Bình Hòa
https://hanoimoi.vn/ha-noi-quyet-tam-cham-dut-benh-lao-kham-sang-loc-mien-phi-cho-moi-nguoi-dan-740632.html
https://hanoionline.vn/ha-noi-huong-ung-ngay-the-gioi-phong-chong-lao-390951.htm
• Phường Phương Liệt: Nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của các cơ sở hành nghề y, dược ngoài công lập
Đại diện các cơ sở hành nghề y, dược ngoài công lập trên địa bàn phường Phương Liệt vừa được trang bị những kiến thức, kỹ năng cần thiết trong việc triển khai các quy định pháp luật về lĩnh vực y tế và chính sách thuế đối với hộ, cá nhân kinh doanh.
Ngày 22-3, UBND phường Phương Liệt tổ chức hội nghị tuyên truyền, tập huấn triển khai các văn bản quản lý nhà nước đối với các cơ sở hành nghề y, dược ngoài công lập.
Những năm qua, hệ thống y tế trên địa bàn thành phố Hà Nội nói chung và phường Phương Liệt nói riêng đã tạo được những bước phát triển nhanh chóng, từng bước khẳng định vai trò là một bộ phận quan trọng, phát huy hiệu quả trong công tác chăm sóc sức khỏe Nhân dân, đặc biệt là hoạt động khám, chữa bệnh, cung ứng dịch vụ y tế.
Trên địa bàn phường Phương Liệt hiện có 4 bệnh viện và gần 180 cơ sở hành nghề y, dược ngoài công lập. Thời gian qua, các cơ sở đã có nhiều đóng góp tích cực, góp phần giảm tải cho tuyến trên; nâng cao khả năng tiếp cận dịch vụ y tế của người dân, từng bước chuyên nghiệp hóa hoạt động khám chữa bệnh và kinh doanh dược.
Tuy nhiên, bên cạnh đó, hoạt động hành nghề y dược ngoài công lập vẫn còn tồn tại một số hạn chế, như chưa tuân thủ quy định về kê đơn thuốc điện tử và bán thuốc theo đơn; chưa nắm được quy định về hóa đơn, chứng từ, nghĩa vụ thuế.
Trước thực trạng này, hội nghị tuyên truyền, tập huấn triển khai các văn bản quản lý nhà nước đối với các cơ sở hành nghề y, dược ngoài công lập trên địa bàn phường giúp củng cố, cập nhật kiến thức, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh ngoài công lập và cơ sở kinh doanh dược, góp phần vào sự phát triển bền vững của ngành y tế địa phương và bảo vệ, nâng cao sức khỏe nhân dân.
Tại hội nghị, đại diện các cơ sở hành nghề y, dược ngoài công lập trên địa bàn phường Phương Liệt đã được nghe ông Nguyễn Quang Huy, chuyên viên Tổ Quản lý hỗ trợ hộ, cá nhân kinh doanh số 3, Thuế cơ sở 6 thành phố Hà Nội và ông Nguyễn Thanh Tùng, Giám đốc Công ty TNHH Web Nhà thuốc giới thiệu về mô hình kê khai thuế trên phần mềm quản lý phòng khám, nhà thuốc. Các đại biểu cũng trao đổi, thảo luận, chia sẻ kinh nghiệm và nêu những khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai thực hiện; từ đó nhận được giải đáp thỏa đáng từ các báo cáo viên.
Qua hội nghị tập huấn, phường Phương Liệt mong rằng các cơ sở nắm vững quy định pháp luật, nâng cao ý thức trách nhiệm đạo đức nghề nghiệp, xây dựng môi trường y tế an toàn, bền vững, góp phần bảo vệ, nâng cao sức khỏe nhân dân.
UBND phường Phương Liệt cũng đề nghị tất cả các cơ sở tuân thủ nghiêm quy định của Luật Khám bệnh, chữa bệnh, Luật Dược; kinh doanh đúng quy định, đúng phạm vi chuyên môn được cấp phép; thực hiện đầy đủ các điều kiện về nhân lực, cơ sở vật chất. Trong hoạt động kinh doanh, các cơ sở cần thực hiện xuất hóa đơn điện tử đầy đủ, đúng quy định; kê khai, nộp thuế đúng, đủ, kịp thời; lưu trữ chứng từ, sổ sách kế toán theo quy định.
Mặt khác, các cơ sở cần chủ động cập nhật chính sách, quy định mới, tránh vi phạm đáng tiếc, bởi tuân thủ pháp luật không chỉ là nghĩa vụ mà còn là nền tảng để cơ sở phát triển ổn định, lâu dài và minh bạch.
Thời gian tới, UBND phường Phương Liệt sẽ tăng cường kiểm tra, giám sát; kiên quyết xử lý các trường hợp vi phạm; đồng thời đồng hành, hỗ trợ các cơ sở chấp hành tốt pháp luật. Lãnh đạo phường Phương Liệt đề nghị các cơ sở tuân thủ đúng quy định pháp luật, bảo đảm chuẩn mực đạo đức nghề nghiệp, không chỉ kinh doanh mà còn hướng tới phục vụ, chăm sóc sức khỏe cộng đồng.
https://hanoimoi.vn/phuong-phuong-liet-nang-cao-y-thuc-chap-hanh-phap-luat-cua-cac-co-so-hanh-nghe-y-duoc-ngoai-cong-lap-740511.html
• Ngành Y tế Thủ đô: Tiến thẳng vào y học kỹ thuật cao
Không dừng lại ở những phương pháp điều trị nội khoa truyền thống, ngành Y tế Thủ đô đang có bước chuyển mình mang tính chiến lược: Tiến thẳng vào lĩnh vực y học kỹ thuật cao và can thiệp chuyên sâu.
Từ việc phá bỏ giới hạn "giờ vàng" trong cứu chữa đột quỵ cho đến việc ứng dụng công nghệ lọc máu hiện đại để đẩy lùi các biến chứng nguy kịch, giành giật sự sống cho bệnh nhân trước các căn bệnh hiểm nghèo.
Những "cuộc tấn công" chính xác vào vùng hiểm yếu
Sự thay đổi dễ nhận thấy nhất trong bức tranh y tế Hà Nội những năm gần đây là sự hiện diện mạnh mẽ của các kỹ thuật ít xâm lấn. Y học Thủ đô hôm nay đạt được nhiều thành tựu quan trọng nhờ sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa trí tuệ người thầy thuốc và độ chính xác của máy móc hiện đại để can thiệp vào những vùng "hiểm yếu" nhất của cơ thể.
Điển hình là trong lĩnh vực đột quỵ não - căn bệnh đòi hỏi sự chạy đua khốc liệt với thời gian. GS.TS Mai Duy Tôn, Giám đốc Trung tâm Đột quỵ (Bệnh viện Bạch Mai) chia sẻ, những cập nhật mới nhất của y học thế giới năm 2026 đã cho phép mở rộng "cửa sổ điều trị" lên đến 24 giờ, thay vì giới hạn từ 4,5 đến 6 giờ như trước đây. Điều này có nghĩa là ngay cả những bệnh nhân đột quỵ khi đang ngủ, hoặc người bệnh được phát hiện muộn, vẫn còn nguyên cơ hội được cứu sống nhu mô não nếu được can thiệp kịp thời.
Tại các bệnh viện trực thuộc Sở Y tế Hà Nội, những tiến bộ này đã nhanh chóng được hiện thực hóa. ThS.BS Nguyễn Duy Thịnh (Bệnh viện Thanh Nhàn) cho biết, kỹ thuật lấy huyết khối bằng dụng cụ cơ học đã trở thành thường quy. Thay vì chỉ dùng thuốc tan cục máu đông vốn có tỷ lệ thành công hạn chế với các mạch máu lớn, các bác sĩ đã luồn những ống thông siêu nhỏ vào tận mạch máu não để hút hoặc kéo cục máu đông ra ngoài.
Kết quả lâm sàng cho thấy, nhiều bệnh nhân nhập viện trong tình trạng hôn mê, liệt hoàn toàn nửa người, nhưng ngay sau khi mạch máu được tái thông, sức cơ đã phục hồi kỳ diệu. Việc làm chủ kỹ thuật này tại bệnh viện tuyến thành phố vừa cứu sống được nhiều người, vừa giảm thiểu di chứng tàn phế, giúp người bệnh sớm trở lại cuộc sống bình thường. Nếu can thiệp mạch là mũi nhọn tấn công, thì hồi sức tích cực chính là lá chắn vững chắc bảo vệ sự sống cho những ca bệnh nặng nhất. Một trong những thành tựu nổi bật là việc triển khai kỹ thuật lọc máu liên tục với các quả lọc thông minh thế hệ mới trong điều trị viêm tụy cấp nặng.
Bác sĩ Phạm Thị Trà Giang (Bệnh viện Thanh Nhàn) phân tích, viêm tụy cấp nặng thường gây ra một phản ứng viêm hệ thống dữ dội, dễ dẫn đến suy đa tạng với tỷ lệ tử vong rất cao (khoảng 20-60%). Trước đây, việc kiểm soát tình trạng này là một thách thức cực lớn. Tuy nhiên, với công nghệ lọc máu hấp phụ hiện đại, các bác sĩ có thể loại bỏ các chất độc hại trong máu, điều hòa hệ miễn dịch và hỗ trợ chức năng thận.
Các dữ liệu nghiên cứu thực tế cho thấy hiệu quả rõ rệt: Sau khi lọc máu, các chỉ số sinh tồn của bệnh nhân cải thiện đáng kể. Cụ thể, nhịp thở của bệnh nhân từ trạng thái nguy kịch (trên 31 lần/phút) đã ổn định dần về mức bình thường (khoảng 18 lần/phút). Quan trọng nhất, công nghệ này giúp ngăn chặn sự tổn thương lan rộng đến các tạng quan trọng, kéo giảm tỷ lệ tử vong.
Đối mặt với thách thức vi khuẩn "siêu kháng thuốc"
Tuy nhiên, sự phát triển của y học kỹ thuật cao luôn song hành với những thách thức mới, đặc biệt là tình trạng vi khuẩn kháng thuốc tại các khoa hồi sức - nơi bệnh nhân phải nằm viện dài ngày và sử dụng máy thở. Đây là lúc y tế Thủ đô thể hiện bản lĩnh thông qua kỷ luật và quản trị quy trình nghiêm ngặt.
Bác sĩ Nguyễn Thị Thủy (Bệnh viện Đa khoa Đức Giang) đã trăn trở về tình hình vi khuẩn gây viêm phổi liên quan đến thở máy. Các dữ liệu cho thấy, "siêu vi khuẩn" Acinetobacter baumannii chiếm tỷ lệ cao nhất (hơn 52%) và đã kháng lại hầu hết các loại kháng sinh thông thường. Đây là bài toán hóc búa của y tế toàn cầu.
Để đối phó, các bệnh viện Thủ đô đã đầu tư máy móc và thắt chặt quy trình chăm sóc, từ vệ sinh răng miệng cho bệnh nhân đến tính toán liều lượng kháng sinh chính xác với từng ca bệnh dựa trên các thông số dược lý hiện đại. Đây chính là "phần chìm" của y học chuyên sâu: Nơi sự tỉ mỉ trong từng quy trình chăm sóc bảo đảm cho sự thành công bền vững của những kỹ thuật can thiệp phức tạp nhất.
Bước chuyển mình sang y học kỹ thuật cao của Hà Nội mang giá trị an sinh xã hội sâu sắc. Khi các bệnh viện như Thanh Nhàn, Đức Giang, Xanh Pôn... làm chủ được các kỹ thuật can thiệp mạch, lọc máu hấp phụ hay hồi sức đa tạng thì áp lực lên các bệnh viện tuyến trung ương cũng giảm đi. Người dân Thủ đô giờ đây có thể tiếp cận những dịch vụ y tế đẳng cấp quốc tế ngay tại địa phương với mức chi phí hợp lý nhờ sự hỗ trợ của bảo hiểm y tế.
Sự bứt phá này còn là kết quả của một chiến lược đào tạo nhân lực bài bản. Đội ngũ bác sĩ nội khoa Thủ đô hôm nay đã tự tin làm chủ nhiều công nghệ mới. Họ chứng minh rằng, y tế Thủ đô không chỉ kế thừa truyền thống tốt đẹp mà còn đang dẫn đầu trong cuộc đua hiện đại hóa y học. Y tế Thủ đô đã và đang khẳng định vị thế là trung tâm y tế chuyên sâu của cả nước, nơi sự sống được bảo vệ bằng sự tận tụy và sức mạnh của y học hiện đại.
https://hanoimoi.vn/nganh-y-te-thu-do-tien-thang-vao-y-hoc-ky-thuat-cao-740554.html