TMS được ứng dụng rộng rãi trong thần kinh học và tâm thần học, giúp điều chỉnh hoạt động của các vùng não bị rối loạn chức năng. Đây là kỹ thuật an toàn, ít tác dụng phụ và có thể thực hiện ngoại trú.
Theo BS.CKII Nguyễn Quang Anh, Trưởng khoa Nội- Bệnh viện Phục hồi chức năng cho biết nguyên lý hoạt động của TMS dựa trên hiện tượng cảm ứng điện từ là khi cuộn dây TMS phát ra xung từ trường mạnh, dòng từ này xuyên qua xương sọ mà không gây tổn thương mô. Dòng từ cảm ứng tạo ra dòng điện nhỏ trong mô não, kích thích hoặc ức chế các tế bào thần kinh vùng đích. Tùy theo tần số và cường độ xung, TMS có thể tăng hoặc giảm tính hưng phấn thần kinh, từ đó điều hòa các hoạt động bất thường của hệ thần kinh trung ương.
TMS được chỉ định trong nhiều rối loạn thần kinh – tâm thần, bao gồm: Trầm cảm kháng trị (hiệu quả đã được chứng minh lâm sàng). Rối loạn lo âu, rối loạn ám ảnh cưỡng chế (OCD). Đau mạn tính, đau thần kinh trung ương. Di chứng đột quỵ (phục hồi chức năng vận động, ngôn ngữ). Bệnh Parkinson, rối loạn vận động, co cứng cơ. Rối loạn giấc ngủ, nghiện chất, tổn thương sau chấn thương sọ não (đang được nghiên cứu và ứng dụng mở rộng).
Tuy nhiên TMS chống chỉ định với những người có máy tạo nhịp tim, máy kích thích não sâu, điện cực ốc tai hoặc các thiết bị điện tử cấy ghép trong cơ thể. Kim loại trong sọ hoặc gần vị trí kích thích. Bệnh nhân động kinh chưa kiểm soát, hoặc có nguy cơ cao lên cơn co giật. Phụ nữ có thai (thận trọng, cần đánh giá lợi ích – nguy cơ). Người rối loạn tri giác, kích động, không hợp tác trong quá trình điều trị.
Bác sĩ sử dụng kỹ thuật kích thích từ xuyên sọ trong điều trị bệnh nhân.
BS.CKII Nguyễn Quang Anh lưu ý khi sử dụng TMS cần được thực hiện tại cơ sở có trang thiết bị đạt chuẩn và nhân viên được đào tạo chuyên sâu. Trước điều trị, bác sĩ sẽ khám, đánh giá vùng não đích, xác định ngưỡng vận động để điều chỉnh cường độ phù hợp. Trong quá trình kích thích, người bệnh tỉnh táo hoàn toàn, có thể nghe tiếng "click" và cảm giác gõ nhẹ ở da đầu. Tác dụng phụ thường nhẹ, như nhức đầu thoáng qua, co giật nhẹ cơ mặt, mỏi vùng da đầu. Sau điều trị, người bệnh có thể sinh hoạt bình thường, không cần nghỉ dưỡng.
TMS được xem là liệu pháp an toàn, hiện đại và hiệu quả trong điều trị nhiều rối loạn thần kinh – tâm thần, đặc biệt là trầm cảm và phục hồi chức năng sau đột quỵ. Trong tương lai, TMS còn hứa hẹn mở rộng sang các lĩnh vực như điều hòa trí nhớ, tăng tập trung, giảm đau mạn tính và hỗ trợ điều trị nghiện chất.
Hiện tại Bệnh viện Phục hồi chức năng, kỹ thuật kích thích từ xuyên sọ đã được triển khai thường quy trong điều trị và phục hồi chức năng cho bệnh nhân đột quỵ liệt nửa người, thất ngôn, suy giảm trí nhớ, rối loạn nhận thức, Parkinson, rối loạn giấc ngủ...Việc ứng dụng TMS giúp tăng khả năng phục hồi vận động, cải thiện ngôn ngữ, nâng cao chất lượng cuộc sống cho người bệnh. Đồng thời bệnh viện trang bị hệ thống máy TMS hiện đại, cùng đội ngũ bác sĩ – kỹ thuật viên được đào tạo chuyên sâu, mang đến cho người bệnh cơ hội tiếp cận phương pháp điều trị tiên tiến, an toàn và hiệu quả theo tiêu chuẩn quốc tế.
Lê Hòa