Theo BS.CKII Nguyễn Thị Thùy Dương, Bệnh viện đa khoa Hà Đông cho biết, virus sởi lây truyền chủ yếu qua đường hô hấp khi người bệnh ho, hắt hơi hoặc nói chuyện, từ đó phát tán virus vào không khí. Đáng chú ý, virus có thể tồn tại lơ lửng trong không khí nhiều giờ và có khả năng lây nhiễm ngay cả khi người bệnh chưa xuất hiện phát ban. Chỉ cần tiếp xúc gần hoặc ở cùng không gian với người mắc bệnh, nguy cơ lây nhiễm đã rất cao. Một người mắc sởi có thể lây cho nhiều người xung quanh nếu chưa có miễn dịch.
Mới đây, tại khoa Nhi, Bệnh viện Đa khoa Hà Đông, tiếp nhận một số ca mắc sởi. Trong đó có trường hợp biến chứng viêm phổi nặng gây khó khăn cho quá trình điều trị và chăm sóc.
Theo BS.CKII Nguyễn Thị Thùy Dương, giai đoạn khởi phát sởi 3–5 ngày đầu, trẻ thường có biểu hiện sốt cao 39–40°C, ho khan, chảy mũi, hắt hơi, mắt đỏ và chảy nước mắt. Trẻ có thể mệt mỏi, quấy khóc, kém ăn. Một dấu hiệu đặc trưng của bệnh là hạt Koplik – những chấm trắng nhỏ xuất hiện trong niêm mạc miệng, thường ở mặt trong má. Khi bước sang giai đoạn toàn phát, trẻ xuất hiện ban đỏ bắt đầu từ sau tai, lan ra mặt rồi xuống thân mình và toàn thân. Ban thường mịn và mọc theo trình tự, không xuất hiện đồng loạt.
Trẻ điều trị sởi tại Khoa nhi - BVĐK Hà đông (ảnh BV)
Mặc dù bệnh sởi có thể tự khỏi nhưng một tỷ lệ nhỏ bệnh nhân mắc sởi gặp biến chứng vô cùng nặng nề. Virus sởi có thể xâm nhập vào các cơ quan gây viêm phổi kẽ, viêm thanh khí phế quản, viêm cơ tim, viêm não, viêm màng não cấp tính. Bên cạnh đó, việc mắc virus sởi còn tạo điều kiện cho vi khuẩn khác xâm nhập vào cơ thể, gây viêm phổi, viêm tai giữa, viêm dạ dày ruột,…Trong điều kiện dinh dưỡng và chăm sóc kém, virus sởi còn gây viêm loét hoại tử hàm mặt (cam tẩu mã), viêm loét giác mạc gây mù lòa, suy dinh dưỡng, lao tiến triển, tiêu chảy và nặng nhất là tử vong.
Sởi có thể diễn tiến nặng, đặc biệt ở trẻ nhỏ hoặc trẻ có sức đề kháng kém. Cha mẹ cần đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay khi xuất hiện các dấu hiệu như: dấu hiệu hô hấp: thở nhanh, khó thở, rút lõm lồng ngực, ho nhiều tím tái; dấu hiệu thần kinh co giật, lơ mơ, li bì, gọi không đáp ứng; dấu hiệu toàn thân nặng: Sốt cao liên tục không hạ, bỏ ăn, bỏ bú , nôn nhiều, tiêu chảy mất nước. Đây có thể là biểu hiện của các biến chứng nghiêm trọng như viêm phổi, viêm não hoặc suy dinh dưỡng nặng.
Vì vây, theo BS.CKII Nguyễn Thị Thùy Dương tiêm vắc xin đầy đủ là biện pháp phòng bệnh sởi hiệu quả nhất. Trẻ cần được tiêm mũi đầu tiên khi 9 tháng tuổi và mũi nhắc lại khi 18 tháng tuổi hoặc theo các chiến dịch trong chương trình tiêm chủng mở rộng.
Bên cạnh đó, người dân cần duy trì các biện pháp vệ sinh cá nhân như rửa tay thường xuyên bằng xà phòng, che miệng khi ho, hắt hơi. Trong thời điểm có dịch, hạn chế đưa trẻ đến nơi đông người và cần cách ly trẻ mắc bệnh để tránh lây lan. Các bậc phụ huynh cần chủ động đưa trẻ đi khám ngay khi có dấu hiệu nghi ngờ mắc sởi, đồng thời tuân thủ lịch tiêm chủng để bảo vệ sức khỏe cho con em mình.
Việc tăng cường sức đề kháng cho trẻ thông qua dinh dưỡng đầy đủ và bổ sung vitamin A theo hướng dẫn của nhân viên y tế cũng đóng vai trò quan trọng trong việc phòng ngừa bệnh sởi.
Trong tuần qua theo báo cáo của Trung tâm kiểm soát bệnh tật thành phố Hà Nội ghi nhận 9 ca mắc sởi tại 9 phường\xã, không có ca tử vong. Cộng dồn năm 2026 trên địa bàn thành phố ghi nhận 156 ca mắc sởi tại 78 phường/ xã không có ca tử vong và giảm so với cùng kỳ năm 2025 (1.994 ca mắc và 1 ca tử vong).
Lê Hoà