Tại Bệnh viện Đa khoa Xanh Pôn, trong những năm gần đây, số lượng trẻ được phụ huynh đưa đến khám, tư vấn và theo dõi về tiền dậy thì và dậy thì sớm có xu hướng gia tăng. Nếu như năm 2024 bệnh viện ghi nhận khoảng 1.789 lượt khám liên quan đến dậy thì sớm, thì đến năm 2025, con số này đã tăng lên mức 2.818 lượt, tương đương mức tăng hơn 57% chỉ sau một năm.
Theo các chuyên gia, sự gia tăng này phản ánh đồng thời hai thực tế: xu hướng bệnh lý đang ngày càng phổ biến tại các đô thị lớn, và nhận thức của phụ huynh về việc chủ động theo dõi, quản lý sức khỏe phát triển của trẻ cũng đã được nâng cao đáng kể.
Theo TS.BS Ngô Thị Thu Hương – Phó Trưởng Khoa Nhi Tiêu hóa - Dinh dưỡng – Lây, Bệnh viện đa khoa Xanh Pôn, đến nay nguyên nhân chính xác gây dậy thì sớm vẫn đang được tiếp tục nghiên cứu. Tuy nhiên, nhiều yếu tố nguy cơ đã được ghi nhận có liên quan đến hiện tượng này. Trong đó, thừa cân, béo phì là yếu tố thường gặp. Tình trạng dinh dưỡng dư thừa ở trẻ em, đặc biệt tại khu vực đô thị, có thể tác động đến hệ nội tiết, làm quá trình dậy thì diễn ra sớm hơn bình thường. Bên cạnh đó, môi trường sống hiện đại với tình trạng ô nhiễm, ít vận động và các yếu tố từ môi trường cũng được cho là có ảnh hưởng nhất định đến sự phát triển nội tiết của trẻ.
Thực tế cho thấy, nhiều phụ huynh không chỉ đưa con đi khám khi đã xuất hiện các biểu hiện bất thường như tăng chiều cao nhanh, thay đổi về thể chất hay tâm lý, mà còn chủ động cho trẻ đi tầm soát sớm để hiểu rõ quá trình phát triển của con. Tại Bệnh viện đa khoa Xanh Pôn, trẻ sẽ được thăm khám lâm sàng, xác định độ tuổi dậy thì và nhận diện các dấu hiệu khởi động sớm. Tiên lượng tốc độ tăng trưởng chiều cao trong tương lai và các vấn đề tâm lý đi kèm. Đồng thời, các bác sĩ sẽ tư vấn thói quen sinh hoạt, hành vi và kiến thức sức khỏe sinh sản phù hợp với từng lứa tuổi.
Đặc biệt, theo khuyến cáo của TS.BS. Ngô Thị Thu Hương, giai đoạn từ 7 đến 10 tuổi đối với cả bé trai và bé gái được xem là "thời điểm vàng" để khám sức khỏe tiền dậy thì. Việc thăm khám trong giai đoạn này giúp phát hiện sớm nguy cơ dậy thì sớm, từ đó có kế hoạch theo dõi và can thiệp phù hợp nhằm đảm bảo trẻ phát triển hài hòa, đạt được chiều cao và thể trạng tối ưu.
"Cha mẹ nên tranh thủ đưa con đi khám định kỳ, nhất là trong các kỳ nghỉ hè, khi trẻ ít mắc các bệnh cấp tính. Việc tầm soát sớm không chỉ giúp phát hiện nguy cơ mà còn giúp phụ huynh yên tâm hơn trong quá trình đồng hành cùng sự phát triển của con," TS.BS. Ngô Thị Thu Hương khuyến nghị.
Bên cạnh việc thăm khám tại cơ sở y tế, các bác sĩ cũng nhấn mạnh vai trò của gia đình trong việc xây dựng cho trẻ một lối sống lành mạnh. Chế độ dinh dưỡng cần cân đối giữa các nhóm chất, hạn chế đồ ăn nhanh, thực phẩm nhiều đường và chất béo; khuyến khích trẻ tăng cường vận động thể chất, tham gia các hoạt động ngoài trời và đảm bảo thời gian ngủ đủ giấc theo độ tuổi.
Ngoài ra, phụ huynh cũng cần quan tâm đến yếu tố tâm lý của trẻ trong giai đoạn tiền dậy thì. Sự thay đổi của cơ thể, cảm xúc và nhận thức có thể khiến trẻ lo lắng, bối rối nếu không được giải thích và định hướng đúng cách. Việc trò chuyện cởi mở, đồng hành cùng con và cung cấp kiến thức phù hợp với lứa tuổi sẽ giúp trẻ bước vào giai đoạn dậy thì một cách tự tin và lành mạnh hơn.
Khánh Chi